Diese Präsentation wurde erfolgreich gemeldet.
Wir verwenden Ihre LinkedIn Profilangaben und Informationen zu Ihren Aktivitäten, um Anzeigen zu personalisieren und Ihnen relevantere Inhalte anzuzeigen. Sie können Ihre Anzeigeneinstellungen jederzeit ändern.
Sàng lọc và chẩn đoán trước sinh
bệnh Thalassemia
Bs. Võ Tá Sơn
BV Phụ sản – Nhi Đà Nẵng
Định nghĩa
• Thường gọi là bệnh thiếu máu Địa Trung Hải (Thalassa: biển
Địa Trung Hải, aemia: thiếu máu)
• Là bệnh HST do ...
Tổng quan
• Mỗi người bình thường sẽ có tất cả 4 gen α nằm trên
2 NST 16 và 2 gen β nằm trên 2 NST 11.
• Hồng cầu người bì...
β thalassemia
• Giảm hoặc mất khả năng tổng hợp chuỗi β. Gen globin β
nằm trên NST 11 chịu trách nhiệm tổng hợp chuỗi β. M...
α thalassemia
• Giảm hoặc mất khả năng tổng hợp chuỗi
globin α. Gen α nằm trên NST 16. Mỗi NST 16
có 2 gen α.
Sơ đồ di truyền
Biến chứng của bệnh Thalassemia
• Ứ đọng sắt: do vỡ hồng cầu.
• Nhiễm trùng: tăng nguy cơ nhiễm trùng, đặc biệt ở
bệnh nhâ...
Dự phòng
• Bệnh thalassemia hoàn toàn có thể dự
phòng được bằng cách sàng lọc và chẩn
đoán xác định những người lành mang
...
Đối tượng sàng lọc
• Tất cả các phụ nữ chuẩn bị mang thai hoặc đang
mang thai.
• Đặc biệt nếu đã biết có người họ hàng của...
Xét nghiệm sàng lọc người lành mang gen bệnh
• Đếm số lượng hồng cầu (CBC: Complete Blood Count): được
thực hiện chủ yếu t...
Xét nghiệm chẩn đoán xác định người lành
mang gen bệnh
• Xác định các loại hemoglobin và tỷ lệ phần trăm
từng loại trong h...
Phương pháp
• Lấy máu tĩnh mạch hoặc mẫu máu khô
• Điện di hemoglobin trên gel (gel electrophoresis) hoặc trên giấy cellul...
Phương pháp
• Điện di mao quản (capillary electrophoresis)
hemoglobin.
Phương pháp
• Máy sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC): cho
kết quả nhanh, chính xác.
• Trong một số trường hợp các xét nghiệm...
Beta Thalassemia : Xét nghiệm
Triệu chứng Điện di
lâm sàng Genotype Hb (g/dl) huyết sắc tố
Thể nhẹ (Trait) β/β+
or β/β° 10...
Điện di
Chuỗi α Hgb (g/dl) MCV (fl) huyết sắc tố
αα/αα BT BT BT
αα/-α 12-14 75-85 BT
α-/α- or 11-13 70-75 BT với Hgb Barts...
Chẩn đoán trước sinh
• Các cặp vợ chồng nếu có nguy cơ sinh
con mắc bệnh thalassemia (những người
đã được thực hiện các xé...
Phương pháp
• Phân tích gai nhau: 11-14 tuần → phân tích
AND xác định đoạn gen đột biến. Cho kết quả
sớm.
• Chọc ối: >15 t...
QUY TRÌNH CHẨN ĐOÁN TRƯỚC SINH
• Sau khi đã có kết quả sàng lọc và chẩn đoán xác định bố mẹ là
những người mang gen bệnh t...
BV Từ Dũ 2011
Chẩn đoán tiền làm tổ để dự phòng và điều trị
(Pre-implantation Genetic Diagnosis)
• Phôi trước khi được cấy vào trong tử ...
Cảm ơn các bạn đã chú ý lắng nghe!!!
Nächste SlideShare
Wird geladen in …5
×
Nächste SlideShare
Thalassemia và đột biến gen
Weiter
Herunterladen, um offline zu lesen und im Vollbildmodus anzuzeigen.

29

Teilen

Herunterladen, um offline zu lesen

Sàng lọc và chẩn đoán trước sinh bệnh thalassemia

Herunterladen, um offline zu lesen

Sàng lọc và chẩn đoán trước sinh bệnh thalassemia
Võ Tá Sơn
Prenatal screening and diagnosis of thalassemia

Ähnliche Bücher

Kostenlos mit einer 30-tägigen Testversion von Scribd

Alle anzeigen

Ähnliche Hörbücher

Kostenlos mit einer 30-tägigen Testversion von Scribd

Alle anzeigen

Sàng lọc và chẩn đoán trước sinh bệnh thalassemia

  1. 1. Sàng lọc và chẩn đoán trước sinh bệnh Thalassemia Bs. Võ Tá Sơn BV Phụ sản – Nhi Đà Nẵng
  2. 2. Định nghĩa • Thường gọi là bệnh thiếu máu Địa Trung Hải (Thalassa: biển Địa Trung Hải, aemia: thiếu máu) • Là bệnh HST do giảm hoặc mất khả năng tổng hợp chuỗi globin.
  3. 3. Tổng quan • Mỗi người bình thường sẽ có tất cả 4 gen α nằm trên 2 NST 16 và 2 gen β nằm trên 2 NST 11. • Hồng cầu người bình thường có khoảng 98% hemoglobin A (α2β2), 2% hemoglobin A2 (α2δ2) và rất ít hemoglobin F (α2γ2). • Có nhiều loại bệnh thalassemia khác nhau, phổ biến tại Việt Nam là α thalassemia và β thalassemia. • Bệnh thalassemia được di truyền theo kiểu gen lặn trên nhiễm sắc thể thường.
  4. 4. β thalassemia • Giảm hoặc mất khả năng tổng hợp chuỗi β. Gen globin β nằm trên NST 11 chịu trách nhiệm tổng hợp chuỗi β. Mỗi NST 11 có 1 gen β.
  5. 5. α thalassemia • Giảm hoặc mất khả năng tổng hợp chuỗi globin α. Gen α nằm trên NST 16. Mỗi NST 16 có 2 gen α.
  6. 6. Sơ đồ di truyền
  7. 7. Biến chứng của bệnh Thalassemia • Ứ đọng sắt: do vỡ hồng cầu. • Nhiễm trùng: tăng nguy cơ nhiễm trùng, đặc biệt ở bệnh nhân cắt lách. • Biến dạng xương: do tủy xương là cơ quan tạo máu phải tăng cường sản xuất hồng cầu bù vào → tăng sản tủy xương -> biến dạng xương, xốp, dễ gãy. • Lách to: do phải làm việc quá sức để phá hủy một lượng lớn hồng cầu có hemoglobin bất thường. • Chậm phát triển: do thiếu máu • Các bệnh lý về tim: thường gặp ở thể nặng. Thường do ứ đọng quá mức sắt ở trong cơ tim dẫn đến suy tim sung huyết và loạn nhịp tim.
  8. 8. Dự phòng • Bệnh thalassemia hoàn toàn có thể dự phòng được bằng cách sàng lọc và chẩn đoán xác định những người lành mang gen bệnh để tư vấn trong hôn nhân, trước và trong khi mang thai.
  9. 9. Đối tượng sàng lọc • Tất cả các phụ nữ chuẩn bị mang thai hoặc đang mang thai. • Đặc biệt nếu đã biết có người họ hàng của chồng hoặc vợ, con mắc bệnh thalassemia hoặc đã được xác định là người lành mang gen bệnh thalassemia thì cả hai vợ chồng cần phải được xét nghiệm sàng lọc. • Đặc biệt là hôn nhân cận huyết, đồng huyết (làm tăng nguy cơ sinh con mắc các bệnh di truyền do gen lặn)
  10. 10. Xét nghiệm sàng lọc người lành mang gen bệnh • Đếm số lượng hồng cầu (CBC: Complete Blood Count): được thực hiện chủ yếu trên các máy tự động khi phân tích huyết đồ. Dấu hiệu gợi ý người lành mang gen bệnh thalassemia là tình trạng thiếu máu nhẹ. • Đo lượng hemoglobin trung bình trong một hồng cầu (MCH) và thể tích trung bình hồng cầu (MCV): Dấu hiệu gợi ý người lành mang gen bệnh thalassemia là lượng hemoglobin trung bình trong một hồng cầu nếu nhỏ hơn 27 pg HOẶC thể tích trung bình hồng cầu nhỏ hơn 80 fL. • Đánh giá hình dạng và kích thước hồng cầu dưới kính hiển vi: Dấu hiệu gợi ý người lành mang gen bệnh thalassemia là hồng cầu nhỏ, nhợt nhạt so với người bình thường. • Đo nồng độ Ferritin trong máu: Dấu hiệu gợi ý người lành mang gen bệnh thalassemia là lượng ferritin vẫn nằm trong giới hạn bình thường(nam 30 - 400 ng/mL và nữ 15 - 150 ng/mL) trong khi đó MCH giảm dưới 27pg hoặc MCV giảm dưới 80fL.
  11. 11. Xét nghiệm chẩn đoán xác định người lành mang gen bệnh • Xác định các loại hemoglobin và tỷ lệ phần trăm từng loại trong hồng cầu. Ở người lớn bình thường Hb A: 95% to 98% Hb A2: 2% to 3% Hb F: 0.8% to 2% Hb S: 0% Hb C: 0% Ở trẻ nhỏ bình thường Hb F (sơ sinh): 50% to 80% Hb F (6 tháng): 8% Hb F (trên 6 tháng): 1% to 2%
  12. 12. Phương pháp • Lấy máu tĩnh mạch hoặc mẫu máu khô • Điện di hemoglobin trên gel (gel electrophoresis) hoặc trên giấy cellulose acetate:
  13. 13. Phương pháp • Điện di mao quản (capillary electrophoresis) hemoglobin.
  14. 14. Phương pháp • Máy sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC): cho kết quả nhanh, chính xác. • Trong một số trường hợp các xét nghiệm di truyền (phân tích ADN) được thực hiện để xác định người lành mang gen bệnh thalassemia. Các kỹ thuật được thực hiện dựa trên nguyên tắc phát hiện các đột biến gen trên gen alpha và beta bằng kỹ thuật giải trình tự hoặc các kỹ thuật PCR với các đoạn mồi đặc hiệu.
  15. 15. Beta Thalassemia : Xét nghiệm Triệu chứng Điện di lâm sàng Genotype Hb (g/dl) huyết sắc tố Thể nhẹ (Trait) β/β+ or β/β° 10-13 ↑ Hb A2, ↑ Hb F Thể trung bình β+ /β+ 7-10 ↑ Hb A2, ↑↑ HbF Thể nặng(Cooleys) β+ /β° or β°/β° < 7 ↑HgbA2,↑↑↑HgbF
  16. 16. Điện di Chuỗi α Hgb (g/dl) MCV (fl) huyết sắc tố αα/αα BT BT BT αα/-α 12-14 75-85 BT α-/α- or 11-13 70-75 BT với Hgb Barts (γ4); --/αα Hgb H (β4) - nhỏ --/-α 7-10 50-60 BT với Hgb Barts (γ4); Hgb H (β4) - lớn --/-- - - Chết sớm Alpha Thalassemia: Xét nghiệm
  17. 17. Chẩn đoán trước sinh • Các cặp vợ chồng nếu có nguy cơ sinh con mắc bệnh thalassemia (những người đã được thực hiện các xét nghiệm sàng lọc và được chẩn đoán xác định là người lành mang gen bệnh thalassemia). • Xác định khả năng mắc bệnh của thai nhi. • Biện pháp can thiệp.
  18. 18. Phương pháp • Phân tích gai nhau: 11-14 tuần → phân tích AND xác định đoạn gen đột biến. Cho kết quả sớm. • Chọc ối: >15 tuần. • Phân tích máu dây rốn: >18 tuần. • Cả ba phương pháp trên đều có nguy cơ gây sẩy thai sau khi thực hiện thủ thuật do đó các sản phụ cần được tư vấn đầy đủ về khả năng gây sẩy thai của thủ thuật trước khi họ quyết định tham gia.
  19. 19. QUY TRÌNH CHẨN ĐOÁN TRƯỚC SINH • Sau khi đã có kết quả sàng lọc và chẩn đoán xác định bố mẹ là những người mang gen bệnh thalassemia việc chẩn đoán trước sinh được thực hiện theo trình tự sau: • 1. Phân tích các đột biến gây bệnh thalassemia (α hoặc β thalassemia) ở bố và mẹ. • 2. Trên cơ sở đã xác định đột biến của bố và mẹ để định hướng phát hiện đột biến ở thai nhi qua mẫu nước ối hoặc gai nhau hoặc tế bào máu dây rốn. • 3. Căn cứ trên kết quả phân tích gen đột biến của thai nhi sẽ có một trong số 3 tình huống sau đây xảy ra: • - Thai nhi mang các đột biến cho thấy sẽ biểu hiện thành bệnh thalassemia thể nặng. • - Thai nhi sẽ là người lành mang gen bệnh thalassemia. • - Thai nhi hoàn toàn không mang gen bệnh thalassemia • Sản phụ sẽ được tư vấn di truyền để lựa chọn quyết định phù hợp với từng hoàn cảnh.
  20. 20. BV Từ Dũ 2011
  21. 21. Chẩn đoán tiền làm tổ để dự phòng và điều trị (Pre-implantation Genetic Diagnosis) • Phôi trước khi được cấy vào trong tử cung của mẹ sẽ được chọn lọc trong phòng thí nghiệm để đảm bảo không những không mắc bệnh thalassemia như cách mà phương pháp chẩn đoán di truyền trước khi làm tổ thực hiện mà còn có sự tương hợp kháng nguyên bạch cầu giống như người anh hoặc chị mắc bệnh. • Máu cuống rốn của đứa trẻ này được lấy khi sinh và các tế bào tách ra từ máu cuống rốn sẽ được sử dụng để ghép cho bệnh nhân. • Kỹ thuật phức tạp và đặt ra nhiều vấn đề về y đức. • Phương án hiệu quả để tránh phải có quyết định đình thai khi chẩn đoán trước sinh cho thấy thai nhi mắc phải một rối loạn hemoglobin nghiêm trọng nào đó.
  22. 22. Cảm ơn các bạn đã chú ý lắng nghe!!!
  • trikhang

    Jun. 1, 2021
  • ViThuNguyt

    Jan. 18, 2021
  • PhngTrang11

    Aug. 3, 2020
  • dangnguyentkpttkpt

    May. 31, 2020
  • HieuNguyenTrung15

    Jul. 16, 2019
  • BuiHau4

    Feb. 26, 2019
  • NguynHongt1

    Feb. 21, 2019
  • dongmd

    Jan. 9, 2019
  • NguynNguyn429

    Dec. 21, 2018
  • NguynThc21

    Dec. 17, 2018
  • 100004004885097

    Nov. 23, 2018
  • ChiCuongVo1

    Aug. 31, 2018
  • thanhthuyyk44

    Jun. 10, 2018
  • NguyenPhongTrung1

    Apr. 21, 2018
  • ToanNguyenHong

    Mar. 10, 2018
  • eragontuan

    Mar. 4, 2018
  • VThanh14

    Jan. 13, 2018
  • thuydoanlam

    Dec. 10, 2017
  • slockvn

    Nov. 22, 2017
  • thanhnhimcn

    Sep. 26, 2017

Sàng lọc và chẩn đoán trước sinh bệnh thalassemia Võ Tá Sơn Prenatal screening and diagnosis of thalassemia

Aufrufe

Aufrufe insgesamt

15.664

Auf Slideshare

0

Aus Einbettungen

0

Anzahl der Einbettungen

11

Befehle

Downloads

231

Geteilt

0

Kommentare

0

Likes

29

×