Diese Präsentation wurde erfolgreich gemeldet.
Die SlideShare-Präsentation wird heruntergeladen. ×

K TO 12 GRADE 1 LEARNER’S MATERIAL IN EDUKASYON sa PAGPAPAKATAO (Q1-Q4)

Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
1
EEdduukkaassyyoonn ssaa PPaaggppaappaakkaattaaoo
KKaaggaammiittaann nngg MMaagg--aaaarraall
Tagalog
EEdduukkaassyyoonnss...
Talaan ng Paggamit ng Aklat
Paaralan: __________________________________________________________________
Purok: __________...
Ingatan ang Iyong Aklat
Mga Dapat Gawin:
1. Pabalatan ang aklat ng plastik o manila paper. Maaari
ding gamitin ang lumang ...
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Anzeige
Nächste SlideShare
ESP 2 LM UNIT 4
ESP 2 LM UNIT 4
Wird geladen in …3
×

Hier ansehen

1 von 172 Anzeige
Anzeige

Weitere Verwandte Inhalte

Ähnlich wie K TO 12 GRADE 1 LEARNER’S MATERIAL IN EDUKASYON sa PAGPAPAKATAO (Q1-Q4) (20)

Anzeige

Weitere von LiGhT ArOhL (20)

Aktuellste (20)

Anzeige

K TO 12 GRADE 1 LEARNER’S MATERIAL IN EDUKASYON sa PAGPAPAKATAO (Q1-Q4)

  1. 1. 1 EEdduukkaassyyoonn ssaa PPaaggppaappaakkaattaaoo KKaaggaammiittaann nngg MMaagg--aaaarraall Tagalog EEdduukkaassyyoonnssaaPPaaggppaappaakkaattaaooKagamitanngMag-aaralsaUnangBaitang 1
  2. 2. Talaan ng Paggamit ng Aklat Paaralan: __________________________________________________________________ Purok: ____________________________________________________________________ Sangay: ___________________________________________________________________ Rehiyon: __________________________________________________________________ Kailan natanggap sa paaralan: _________________________________________________ Pangalan ng Humiram (Pangalan ng Guro) Kailan Ipinahiram Kondisyon Kailan Isinauli Kondisyon Gamitin ang sumusunod na mga titik sa pagtatala ng kondisyon ng aklat: A (Bago) B (Gamit na ngunit maayos pa) C (May kaunting sira) D (Maraming sira)
  3. 3. Ingatan ang Iyong Aklat Mga Dapat Gawin: 1. Pabalatan ang aklat ng plastik o manila paper. Maaari ding gamitin ang lumang diyaryo o magasin. 2. Tiyaking malinis ang iyong kamay kapag binubuklat ang mga pahina. 3. Sa unang paggamit ng aklat, ihiga ito at buklatin nang isa-isa ang mga pahina. Bahagyang diinan ang bahaging pinagdikitan ng mga pahina habang binubuklat. 4. Gumamit ng panandang papel o cardboard sa pagitan ng mga pahina. 5. Idikit at ayusin ang mga punit na bahagi ng aklat. 6. Pag-ingatan ang aklat kapag ito ay hinihiram o pinapahiram. 7. Itago ang aklat sa malinis at tuyong lugar. 8. Ipagbigay-alam kaagad sa iyong guro kapag ito ay nawala. Mga Di Dapat Gawin: 1. Huwag itupi ang mga pahina. 2. Huwag sulatan ang balat at mga pahina nito. 3. Huwag gupitin ang mga larawan dito. 4. Huwag punitin o pilasin ang mga pahina. 5. Huwag hayaang nakabukas ang aklat kapag hindi ito ginagamit. 6. Huwag gumamit ng lapis, bolpen, o iba pang makapal na bagay sa pagitan ng mga pahina para pananda. 7. Huwag isiksik ang aklat sa bag na masikip. 8. Huwag gamitin ang aklat na pantakip sa ulo kapag umuulan. 9. Huwag upuan ang aklat.
  4. 4. ISBN: 978-971-9981-50-3 Para sa mga katanungan o puna, sumulat o tumawag sa: DepEd-Bureau of Elementary Education, Curriculum Development Division 2nd Floor, Bonifacio Bldg., DepEd Complex (ULTRA) Meralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600 Telefax: (632) 638-4799 or 637-4347 E-mail Address: bee-deped@pldtdsl.net, bee_director@yahoo.com
  5. 5. i Edukasyon sa Pagpapakatao – Unang Baitang Kagamitan ng Mag-aaral: Tagalog Unang Edisyon, 2012 ISBN: 978-971-9981-50-3 Paunawa hinggil sa karapatang-sipi. Isinasaad ng Seksiyon 176 ng Batas Pambansa Bilang 8293: Hindi maaring magkaroon ng karapatang sipi sa ano mang akda ng Pamahalaan ng Pilipinas. Gayon pa man, kailangan muna ang pahintulot ng pamahalaan o tanggapang kung saan ginawa ang isang akda upang magamit sa pagkakakitaan ang nasabing akda. Kabilang sa mga maaring gawin ng nasabing ahensiya o tangapan ay ang patawan ng bayad na royalty bilang kondisyon. Ang mga akda / materyales (mga kuwento, seleksiyon, tula, awit, larawan, ngalan ng produkto o brand names, tatak o trademarks, atbp.) na ginamit sa aklat na ito ay sa nagtataglay ng karapatang-ari ng mga iyon. Pinagsikapang mahanap at mahingi ang pahintulot ng mga may karapatang-ari upang magamit ang mga akdang ito. Hindi inaangkin ni kinakatawan ng mga tagapaglathala (publisher) at may-akda ang karapatang-aring iyon. Inilathala ng Kagawaran ng Edukasyon Kalihim: Br. Armin Luistro FSC Pangalawang Kalihim: Dr. Yolanda S. Quijano Kawaksing Kalihim: Dr. Elena R. Ruiz Inilimbag sa Pilipinas ng ____________ Department of Education-Instructional Materials Council Secretariat (DepEd-IMCS) Office Address: 2 nd Floor Dorm G, PSC Complex, Meralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600 Telefax: (02) 634-1054 or 634-1072 E-mail Address: imcsetd@yahoo.com Mga Bumuo ng Kagamitan ng Mag-aaral Consultant: Fe A. Hidalgo, PhD. Editor at Tagasuri: Irene de Robles Mga Manunulat: Teresita M. Anastacio, Gloria M. Cruz, April Ann M. Curugan, Anna Cristina Nadora, Jennifer Quinto, at Rubie Sajise Mga Tagasuri: Marilou D. Pandiño, Joselita B. Gulapa, Minda Blanca Limbo, Lourdes Z. Hinampas Mga Tagasalin: Agnes G. Rolle, Nida C. Santos, Flora R. Matic, Minerva C. David, Ma. Rita T. Belen, Elvira E. Seguerra, Grace U. Salvatus Mga Tagaguhit: Jesus Trinidad, Jr, Arnold Macabangon, Eric S. de Guia, Fermin M. Fabella, at Amphy B. Ampong, Mga Naglayout: Aro R. Rara, Ma. Theresa M. Castro Encoder: Earl John V. Lee
  6. 6. ii Talaan ng Nilalaman Yunit 1 Ako ay Mabuting Kasapi ng Pamilya Aralin 1: Ako ay Natatangi........................... 2 Aralin 2: Inaalagaan Ko ang Aking Sarili … 14 Aralin 3: Mahal Ko ang Akign Pamilya ….. 31 Yunit 2 Mahal Ko ang Aking Kapwa Aralin 1: Alam ko ang Damdamin ng Iba ... 44 Aralin 2: Ako ay Magalang sa Lahat …..….. 53 Aralin 3: Ako ay Matapat sa Lahat ng Oras.. 65 Aralin 4: Mahal Ko ang Aking Kapwa ……… 75 Yunit 3 Pagmamahal sa Bansa at Pakikibahagi sa Pandaigdigang Pagkakaisa Yunit 4 Pananalig sa Panginoon at Preperensya sa Kabutihan Aralin 1: Pagkamasunurin ......................... 84 Aralin 2: Pagpapahalaga sa Pagpapanatili sa Kaayusan at Kapayapaan ………… 101 Aralin 3: Pagkalinga sa Kapaligigran …….. 113 Aralin 1: Pananampalataya sa Panginoon 138 Aralin 2: Paggalang sa Paniniwala ng Iba 146 Aralin 3: Pagkakaroon ng Pag-asa ………… 154
  7. 7. 1 Yunit I Ako ay Mabuting Kasapi ng Pamilya VISIT DEPED TAMBAYAN http://richardrrr.blogspot.com/ 1. Center of top breaking headlines and current events related to Department of Education. 2. Offers free K-12 Materials you can use and share.
  8. 8. 2 Aralin 1: Ako ay Natatangi Kumusta? Ano ang pangalan mo? Ano-ano ang mga hilig mo? Kaya mo bang gawin ang ginagawa ng mga bata sa larawan?
  9. 9. 3 Alamin Ito ang mga batang sina Aya at Buboy. Si Aya ay masiglang kumanta at maglaro. Si Buboy ay mahusay magdrowing at sumayaw. Masayahin sina Aya at Buboy. Mahal sila ng kanilang mga magulang.
  10. 10. 4 Sagutin ang mga tanong. 1. Ano ang hilig ni Aya? 2. Ano ang paboritong gawin ni Buboy? 3. Bakit sila mahal ng kanilang pamilya? Ikaw naman, ano ang hilig mo? Isulat sa kwaderno ang titik ng larawan na nagpapakita ng hilig mong gawin. D E C B A
  11. 11. 5 Isaisip Bawat bata ay may hilig na gawin. Bawat bata ay may kayang gawin. Aling larawan kaya ang nagpapakita na gusto nila ang kanilang ginagawa? Iguhit ang tamang sagot sa kwaderno. Tingnan ang larawan. Masaya kaya ang mga batang ito? Ikaw, ano naman ang hilig mong gawin? Ano ang kaya mong gawin? Masaya ka ba kapag ginagawa mo ito? Paano mo kaya mapahuhusay ang hilig mong ito? Paano kung hindi mo hilig ang iyong ginagawa?
  12. 12. 6 Aling larawan naman ang nagpapakita ng iyong nararamdaman? Bakit kaya ganito ang nadarama mo? a. Dahil ba nahihirapan ka? b. Dahil ba hindi mo alam gawin ito? Madali lamang iyan. a. Magtanong ka sa iba. b. Magpaturo ka sa kanila.
  13. 13. 7 Isagawa Kaya mo bang gawin ang mga sumusunod? Gawain 1: Halina’t Magpakilala Hatiin ang klase sa ilang grupo. Maupo nang pabilog. Ipakilala ang bawat sarili. Sagutin nang pasalita ang sumusunod. 1. Ano ang pangalan mo? 2. Ilang taon ka na? 3. Ano-ano ang mga hilig mong gawin?
  14. 14. 8 Gawain 2: Maglaro Tayo Tingnan ang mga larawan. Tanungin ang kaklase kung alin dito ang hilig niya. Isulat sa kwaderno ang bilang ng larawang napili ng kaklase. Umikot at tanungin ang iba pang mga kaklase. Isulat ang bilang ng bawat sagot ng mga kaklase. 321 4 7 865 10 0 9 11 12 13 14 1615
  15. 15. 9 Gawain 3 Ano kaya ang madarama mo sa mga sitwasyong ito? Iguhit ang anyo ng iyong mukha sa kwaderno. 1. Sumali ka sa kontes at nanalo . 2. Malapit ka nang tawagin upang tumula. 3. Hindi ka nanalo sa pag-awit. 4. Dumating ang iyong mga pinsan. 5. Pinilit ng iyong nanay na umawit ka. Pag-usapan ang mga sagot. Bakit ganito ang iyong nadarama?
  16. 16. 10 Gawain 4 Ang sabi natin, kapag hindi mo alam, matutulungan ka ng iba. Alin sa mga sumusunod ang makatutulong sa iyo upang mapahusay ang iyong nalalaman? Makinig sa guro habang binabasa ang mga pangungusap. Iguhit ang tsek () sa kwaderno kung ito ay ginagawa ninyo at ekis (X) kung hindi naman. _____ 1. Nagtatanong ako sa Nanay kapag hindi ko maintindihan ang aralin. _____2. Nagtatago ako sa kwarto kapag sa palagay ko ay mali ang aking ginagawa. _____3. Tinatandaan ko ang mga pangaral sa akin ng Tatay. _____4. Nagpapatulong ako kay Ate o Kuya. _____5. Umiiyak ako kapag mayroon akong hindi magawa.
  17. 17. 11 Isapuso Ngayon ay alam mo na. Ikaw ay isang natatanging bata. Tuklasin mo kung ano ang iyong kayang gawin. Paghusayin mo pa ang iyong nalalaman. Kung mayroon ka namang gustong gawin, na parang hindi mo kaya, magtanong ka. Magpatulong ka. Sa ganitong paraan, matututo ka. Tandaan Ang bawat bata ay natatangi. Ang bawat batang katulad mo ay may kakayahan. Tulungan mo ang iyong sarili. Paunlarin mo ang iyong kayang gawin.
  18. 18. 12 Isabuhay Kilala mo na ba ang iyong sarili? Alam mo na ba ang mga kaya mong gawin? Gawin ang mga sumusunod: 1. Iguhit mo ang mga hilig mong gawin sa isang pahina ng iyong kwaderno. 2. Ngayon, iguhit mo naman ang mga hilig na gusto mo pang matutuhan. 3. Paano mo matututuhan ang mga gawaing gusto mong mapag-aralan?
  19. 19. 13 Subukin Makinig sa babasahin ng guro.  Ano kaya ang gagawin mo kung ikaw ang batang tinutukoy? Isulat sa kwaderno ang titik ng kilos na iyong gagawin. 1. Mahilig kang umawit. Nais mong iparinig ito sa iyong lolo at lola. Ano ang gagawin mo? a. Aawitan ko sila. b. Aawit ako na boses lang ang madirinig nila. 2. Maliksi ka sa larong takbuhan. Pero minsan, nadapa ka sa pagtakbo. Ano ang gagawin mo? a. Iiyak ako at uuwi na. b. Pipilitin kong tumayo. Kung may sugat ako, hihingi ako ng tulong. 3. Gusto mong gumawa ng saranggola. Pero hindi mo alam kung paano. Ano ang gagawin mo? a. Magpapaturo ako. b. Guguhit ako ng sarangola. Sisikapin kong gayahin upang makabuo ng saranggola.
  20. 20. 14 Aralin 2: Inaalagaan Ko ang Aking Sarili Alamin: Tingnan mo ang larawan ng magkapatid na ito, sina Mila at Sam. Pareho silang matalino. Pareho silang may kakayahan. Pero, may bagay na naiiba sa kanila. Mahuhulaan mo kaya kung ano ang naiiba? Sagutin mo ito. 1. Si Sam ay _______________. 2. Si Mila ay _______________. Kung ganito sila, magiging mahusay kaya si Sam? magiging mahusay kaya si Mila? Bakit? Alam mo ba?
  21. 21. 15 Mahalaga ang alagaan ang sarili. Kahit marami kang alam. Kahit marami kang talento. Kung sakitin ka naman, paano mo maipakikita ito? Tingnan mo ang magkapatid na Aya at Buboy. Mahal nila ang kanilang sarili. Kaya palagi silang malinis. Kumakain sila ng tamang pagkain. Hindi sila nagkakasakit. Inaalagaan nila ang kanilang kalusugan.
  22. 22. 16 Tingnan natin ang ginagawa nila sa umaga pagkagising. Umaga na. Maagang ginising ng Nanay sina Aya at Buboy.
  23. 23. 17 Pagkagising, sila ay naligo. Nagsepilyo ng ngipin. Nagbihis ng malinis na damit. Pagkatapos, handa na silang kumain.
  24. 24. 18 May pasok sa paaralan. Papasok na sina Aya at Buboy. Nagpaalam na sila. Sagutin ang mga katanungan. 1. Sino-sino ang papasok sa paaralan? 2. Paano sila naghanda sa pagpasok? 3. Ano-ano ang ginawa nila pagkagising? Naghahanda ka rin ba sa pagpasok sa paaralan? Ikuwento mo sa klase ang iyong mga ginawa bago pumasok.
  25. 25. 19 Ang ginawa nina Aya at Buboy ay mabuti para sa kanilang kalusugan. Ginawa nila ito upang maging malinis. Ang batang malinis ay hindi agad nagkakasakit. Kung may sakit ang isang bata, magagawa kaya niya ang mga bagay na gusto niyang gawin? O, ikaw naman.
  26. 26. 20 Alin-alin sa mga sumusunod ang iyong ginagawa para maging maayos sa katawan? Isulat sa kuwaderno ang letra ng tamang sagot. DC BA
  27. 27. 21 Isaisip Bakit nga ba kailangan nating maging malinis? Naisip mo ba? Ang batang malinis ay malayo sa sakit. Kung wala kang sakit, magagawa mo ang mga bagay na hilig mo.
  28. 28. 22 Isagawa May mga bagay tayong ginagamit upang tayo ay maging malinis. Piliin ang mga bagay na inyong ginagamit. Iguhit ang mga ito sa inyong kuwaderno.
  29. 29. 23 Gawain 2 Ang tamang pagkain ay kailangan natin upang maging malusog. Tandaan mo, ang batang malusog ay masigla. Kung kaya, kailangan mong kumain ng tamang mga pagkain. Alin kaya sa mga pagkaing ito ang magpapalusog sa iyo? Isulat ang bilang ng larawan sa inyong kuwaderno. 1 2 3 4 5 6 7 8 9
  30. 30. 24 Gawain 3 May mga gawaing mabuti para sa ating katawan. Mayroon din namang masama para sa ating kalusugan. Tingnan ang mga larawan. Iguhit ang tsek () sa kuwaderno kung ang gawain ay mabuti para sa ating katawan. Iguhit ang ekis () kung ang gawain ay masama para sa ating katawan. 43 21
  31. 31. 25 Isapuso Sagutin ang sumusunod. Piliin ang wastong sagot sa loob ng panaklong. Isulat ang sagot sa kuwaderno. 1. Ano ang kabutihang dulot ng pagiging malinis? Ako ay magiging (payat, malusog). 2. Ano ang kabutihang dulot ng pagiging malusog? Ako ay magiging (masigla, mahina). 3. Ano ang mangyayari kung ikaw ay palaging masigla? a. Ako ay makapag-aaral nang (mabuti, di- mabuti). b. Ako ay (magkakasakit, di-magkakasakit). c. Ako ay (makapaglalaro di-makapaglalaro).
  32. 32. 26 d. Ang aking hilig at paboritong gawain ay (magagawa ko, di ko magagawa). Tandaan: Alagaan ang sarili. Maging malinis. Kumain nang tama. Huwag pabayaan ang sarili.
  33. 33. 27 Isabuhay Makinig nang mabuti. Sabihin kung tama o mali ang ginagawa ng batang ikukwento ng guro. Kung mali, sabihin kung bakit mali ang gawaing ito, 1. Si Elsa ay mahilig sa popcorn at mga kending tsokolate. Araw-araw ay nagpapabili siya ng ganito sa kanyang Nanay. 2. Ugali ni Danilo na maghugas ng kamay bago kumain. 3. Minsan ay nagkasakit si Eric. Kailangan niyang uminom ng gamot. Pero takot si Eric sa gamot. Umiyak siya nang umiyak nang bibigyan ng gamot ng kanyang nanay. 4. Bago matulog ay nagsesepilyo ng ngipin ang magkapatid na Boyet at Eppie. 5. Tuwang-tuwa sina Denden at Rico. Naglalaro sila sa tubig-baha sa kalye.
  34. 34. 28 Subukin O, alam mo na ba kung paano mo maaaring alagaan ang iyong sarili? A.Pagtambalin ang mga larawan at ang mga bahagi ng katawang nililinis nito. Isulat ang titik ng tamang sagot sa inyong kuwaderno. 1 2 3 4 a b c d
  35. 35. 29 B. Isulat sa kuwaderno ang T kung mabuti para sa ating kalusugan ang sinasabi ng pangungusap. Isulat naman ang M, kung mali. 1. Kumain ng gulay. 2. Magsepilyo ng ngipin pagkatapos kumain. 3. Maglaro sa gitna ng matinding init ng araw. 4. Mag-ehersisyo palagi. 5. Maglaro sa buong maghapon. 6. Matulog nang maaga. 7. Maglaro sa tubig-baha. 8. Ugaliin ang palagiang paghuhugas ng kamay. 9. Uminom ng kape sa umaga. 10. Magpalit ng damit kapag napawisan.
  36. 36. 30 C. Buuin ang pangungusap. Isulat sa kuwaderno ang tamang salita. 1. Ang kalinisan ay daan sa ____________________. (kagandahan, kalusugan) 2. Kumain ng gulay upang humaba ang ating ____________________. (kamay, buhay) 3. Ang kalusugan ay __________________ ng ating kakayahan. (nakapagpabuti, nakasisira) 4. Sa pagpapakita ng ating talento, tayo ay nagiging ___________________. (masaya, malungkot)
  37. 37. 31 Aralin 3: Mahal Ko ang Aking Pamilya Tingnan mo ang larawan. Ito ang pamilya ni Mang Edwin. Namamasyal sila. Ang sasaya ng mga batang sina Aya at Buboy. Pati na rin ang kanilang mga magulang na sina Aling Nene at Mang Edwin.
  38. 38. 32 Sa parke, nagbibisikleta si Aya. Nagpapalipad naman ng saranggola si Buboy. Tuwang-tuwa sila. Alam mo ba kung bakit sila masaya? Kasi palagi silang magkakasama. Sama-sama silang namamasyal. Sama-sama rin sila sa paggawa ng mga gawaing- bahay.
  39. 39. 33 Pagkatapos nilang gumawa ng mga gawaing-bahay, sama-sama naman sila sa pagkain. O, ang saya, hindi ba? Sagutin ang mga tanong. 1. Paano tumulong sina Aya at Buboy sa pamilya? 2. Ano ang ginawa ng pamilya pagkatapos?
  40. 40. 34 Alamin Kung walang kakayahan sina Aya at Buboy, makatutulong kaya sila sa pamilya? Alam mo, kapag tumutulong sila, tuwang-tuwa ang Nanay at ang Tatay nila. Minsan naman, dumalaw sila sa Lolo at Lola. Kumanta si Aya. Ito ang kanyang awit: Ako ay may lobo Lumipad sa langit Di ko na nakita Pumutok na pala. Sayang lang pera ko Pambili ng lobo Sa pagkain sana Nabusog pa ako. Tuwang-tuwa ang Lolo at Lola. Niyakap nila si Aya.
  41. 41. 35 Ang sabi naman ni Buboy, “Lola, sasayaw po ako.” At sumayaw si Buboy. Tuwang-tuwa ang mag-anak. Kay saya nila. Sagutin ang mga tanong. 1. Bakit masaya ang pamilya? 2. Ano ang ginawa ni Aya? 3. Ano ang ginawa ni Buboy? 4. Mahal kaya ng Nanay at Tatay ang mga bata? 5. Mahal din kaya sila ng Lolo at Lola?
  42. 42. 36 Isaisip Ikaw, napasasaya mo rin ba ang iyong pamilya? Paano? Ikwento mo nga. Alin sa mga larawan sa ibaba ang nagpapakita ng masayang pamilya? Kulayan ang sagot.
  43. 43. 37 Isagawa Gawain 1 Magkwentuhan tayo. Paano mo napasaya ang iyong pamilya? Maupo nang pabilog. Ikwento ang ilang masasayang karanasan sa pamilya. Halimbawa: 1. Kailan kayo nagsama-sama? 2. Sino-sino kayo? 3. Nag-awitan ba kayo? 4. Nagsayawan ba kayo? 5. Nagpakita ka ba ng kakaibang kakayahan? 6. Napasaya mo kaya sila?
  44. 44. 38 Gawain 2 Ang mga gawain kayang ito ay nagpapakita ng masayang pamilya? Mag thumbs up kung ang gawain ay nagpapakita ng masayang pamilya at thumbs down kung hindi. 1. Tumutulong si Aya sa paglilinis ng mesa. 2. Sinisigawan ni Ella ang kanyang ate. 3. Naglalaro ng bola sina Tatay, kuya at ate. 4. Umaawit ang Nanay at Tatay, kasabay ng mga bata. 5. Palaging nag-aaway ang mga anak. Pumili ng kapareha at pag-usapan ang iba pa ninyong ginagawa para mapasaya ang pamilya.
  45. 45. 39 Gawain 3 Mahal mo ba ang iyong pamilya? Paano mo ipinakikita na mahal mo sila? Gumawa ng kard na nagpapakita na mahal mo ang iyong Nanay at Tatay. 1. Kumuha ka ng isang malinis na coupon bond. 2. Gumuhit ng puso. 3. Kulayan ito. 4. Isulat mo ang pangalan ng Nanay o Tatay. 5. Isulat mo rin ang iyong pangalan. Ngayon, ibigay mo na ang kard sa iyong mga magulang.
  46. 46. 40 Isapuso Natuwa ba ang Nanay o ang Tatay sa ginawa mong kard? Naisip mo ba? Dahil sa iyong kakayahan ay nagpasaya ka ng iba? Siguro, marami ka pang magagawa para mapasaya sila. Mag-isip. Paano mo nga ba sila mapasasaya? Paano mo maipakikitang mahal na mahal mo sila? Iguhit ang sagot sa kuwaderno. Tandaan Mahalin natin ang ating pamilya. Pasayahin natin sila. Gamitin natin ang ating mga kakayahan para mapasaya sila.
  47. 47. 41 Isabuhay Sabihin kung tama o mali ang ginagawa ng batang ikukwento ng guro. Makinig nang mabuti. Kung mali, sabihin kung bakit mali ang ginagawa niya. 1. Kaarawan ng Nanay. Maagang gumising si Nita. Hinalikan niya at binati ang Nanay. 2. Masayang magkuwento si Dan. Iyon ang kanyang katangian. Pag-uwi niya mula sa paaralan, ugali na niya na magkuwento sa Lola ng kanyang mga ginawa sa paaralan. 3. May ginagawa ang Tatay sa bakuran. Tinawag niya si Nilo. Ipinaaabot nito ang walis at pandakot. Pero, kunwari ay hindi ito naririnig ni Nilo. Hindi siya kumilos. 4. Habang naglalaba ang Nanay, inaalagaan naman ni Rica ang kanyang batang kapatid. Kinakantahan niya ito para makatulog. Ganito ang awit niya, “Tulog na, Baby, Tulog na. Tulog na.” 5. Mahusay gumuhit si Lando. Minsan, iginuhit niya ang isang parol. Kinulayan niya ito at ibinigay sa kanyang Tita bilang pagbati sa araw ng Pasko.
  48. 48. 42 Subukin Ngayon, alam mo na ba kung ano-ano ang magagawa mo para mapasaya mo ang iyong pamilya? Umisip ng isang okasyon kung saan ay sama-sama ang inyong mag-anak. Paano mo kaya sila pasasayahin? Paano mo ipakikita na mahal mo ang iyong mga kaanak? Iguhit sa papel ang iyong sagot. Kulayan mo ito. Ipakita mo sa iyong guro ang iyong iginuhit. Ikwento mo sa kanya ang tungkol sa larawang iyong ginawa.
  49. 49. 43 Yunit 2 Mahal Ko ang Aking Kapwa
  50. 50. 44 Aralin 1: Alam Ko ang Damdamin ng Iba Ano ang nakikita mo sa larawan? Ginagawa mo rin ba ang mga ito? Ano ang nararamdaman mo tuwing nakagagawa ka ng mabuti sa iyong kapwa? Sa araling ito, mahalaga na malaman mo rin ang nararamdaman ng iba. Kung minsan may mga bagay tayong ginagawa na maaaring makasakit sa iba. Kaya mahalaga na maging maingat sa pagsasalita. at sa paggawa ng anumang bagay o kilos na makakasakit ng kanilang damdamin. Bago mo simulan ang mga gawain, maaari mo bang tanungin ang iyong sarili?
  51. 51. 45 Alamin Panuto: Gaano mo kadalas ginagawa ang mga sitwasyon sa ibaba? Tingnan ang tsart na nakapaskil sa pisara. Pakinggan ang guro habang binabasa ang bawat pangungusap. Lagyan ng tsek  ang iyong sagot. Gawin ito sa iyong kwaderno. Palagi Paminsan- minsan Hindi 1. Iniiwasan ko ang sumagot kung hindi ako tinatawag. 2. Iniiwasan ko ang magsalita kung may nagsasalita na. 3. Gumagawa ako nang tahimik upang hindi makaabala sa iba. 4. Iniiwasan kong sigawan ang aming kasambahay o katulong. 5. Iniwasan kong magsalita ng masama sa iba. 6. Iniiwasan kong pumuna sa iba ng hindi siya kaharap. Kabuuan
  52. 52. 46 Isaisip Balikan mo ang iyong mga sagot. Palagi mo bang ginagawa ang nasabi sa mga sitwasyon? Paminsan- minsan ba o hindi mo ginagawa? Magiging masaya ka ba kung paminsan-minsan ay hindi mo iniintindi ang damdamin ng iyong magulang, guro, kamag-aral at kapwa? May mga paraang maaari mong gawin upang maipakita ang iyong pag-unawa sa nararamdaman ng iba. Paggamit ng mga salitang di nakasasakit ng damdamin ng iba Paggawa ng mabuti sa magulang, kapatid, bata, nakatatanda, at sa kapwa Pagmamahal sa pamilya, guro, kamag-aral at iba pa Mahalagang tandaan ang sumusunod: 1. Iwasang magsalita ng masama sa kapwa. 2. Tingnan ang nagagawang mabuti ng kapwa. 3. Magtiwala sa kayang gawin ng mga kaklase.
  53. 53. 47 4. Iwasan ang manigaw ng mga kasambahay. 5. Gumawa nang tahimik upang hindi makaabala sa iba. 6. Makipag-usap nang may katamtamang lakas ng boses. 7. Lumakad nang marahan lalo na kung mayroong natutulog at maysakit. Isagawa Gawain 1 Basahin: Darating ang pinsan nina Amy at Tony na si Isay mula sa probinsya. May sakit ito at kailangang magpagamot. Umiisip sila ng paraan kung paano nila mapapasaya si Isay. Maaari mo ba silang tulungan magplano sa mga dapat gawin upang mapasaya si Isay?
  54. 54. 48 Gumuhit ng tatlong (3) hugis puso sa inyong kuwaderno kung ang larawan ay maaaring makapagpasaya kay Isay; dalawang (2) hugis puso kung hindi magpapasaya kay Isay. Gawain 2 Iguhit ang kaya mong gawin upang mapasaya ang maysakit na si Isay. 1 2 3
  55. 55. 49 Gawain 3 Isulat ang titik ng larawang nagpapakita ng pagmamahal sa kapwa. Isulat ang inyong sagot sa kuwaderno. 2 3 4 1
  56. 56. 50 Isapuso Tingnan ang larawan. Nagawa mo na ba ang kumuha ng laruan na hindi sa iyo? Kung ikaw kaya ang inagawan, ano ang mararamdaman mo? Nakakasakit ng damdamin ang ilan sa maaaring nagawa nating mali. Ano ang maaari mong gawin upang mawala ang tampo ng isang kaibigan sa iyo? Iguhit sa papel ang iyong sagot. Tandaan “Huwag mong gawin sa iba ang ayaw mong gawin nila sa iyo.”
  57. 57. 51 Isabuhay Pakinggan ang kalagayang sasabihin ng guro gaya ng: Gawin ang sumusunod: 1. Pumili ng isang partner. Mag-usap tungkol sa magagawa upang maalis ang tampo ng kapwa. 2. Bumuo ng isang pangkat na maaaring buuin ng sampung kasapi. Ibahagi ang napag-usapan sa tambalan. 3. Ipakitang-kilos ang napag-usapan. “Ipagpalagay mo na nasaktan mo ang damdamin ng kapwa. Paano mo kaya aaminin at itatama ang pagkakamaling nagawa mo?”
  58. 58. 52 Subukin Iguhit Mo ang Iyong Sagot ! Panuto: Iguhit sa inyong kuwaderno ang  kung ginagawa mo ang sinasabi ng pangungusap at  kung hindi. 1. Gumagawa ako nang tahimik upang hindi makaabala sa iba. 2. Iniiwasan ko ang sumagot kung hindi tinatawag. 3. Nakikipag-unahan ako sa pagbili ng pagkain kung recess. 4. Tinutulungan ko ang kaklase kong may kapansanan. 5. Sinisigawan ko ang aming katulong o kasambahay.
  59. 59. 53 Aralin 2: Ako ay Magalang sa Lahat Sa araling ito, higit mong makikilala na mahalaga ang paggalang sa kapwa. May kasabihan tayo na “Ang batang magalang ay kinalulugdan.”
  60. 60. 54 Alamin Panuto: Makinig sa guro habang binabasa ang bawat pangungusap sa tsart. Lagyan ng tsek  ang kolum ng iyong sagot. Gawain Palagi Paminsan- minsan Hindi 1. Kumakatok ako bago pumasok sa pintuan. 2. Binabati ko ang aking mga magulang, kasambahay, guro, at mga opisyal ng paaralan sa tuwing sila ay aking makikita. 3. Gumagamit ako ng salitang “Pakiusap” at “Salamat”. 4. Pinapapasok at pinauupo ko ang mga bisitang dumarating sa aming bahay o paaralan.
  61. 61. 55 Gawain Palagi Paminsan- minsan Hindi 5. Gumagamit ako ng “po” at “opo” kapag nakikipag- usap ako sa matatanda. 6. Nakikinig ako kung kausap ang kapwa ko bata. 7. Magalang akong nakikipag-usap sa telepono. 8. Nagpapaalam ako nang maayos bago ako lumabas ng silid- aralan. 9. Iniiwasan kong pagtawanan ang aking mga kalaro at kaklase. 10. Nagpapaalam ako sa aking kalaro o kaklase bago ko gamitin ang kanyang mga gamit.
  62. 62. 56 Isaisip Basahin ang tula: ANG PO AT OPO Ang bilin sa akin ng ama’t ina ko, maging matulungin, mamumupo ako. Kapag kinakausap ng matandang tao, sa lahat ng oras, sa lahat ng dako. Kung ang kausap ko’y matanda sa akin Ipakita ang paggalang, po at opo ay gamitin. Natutuwa ako na bigkas-bigkasin, ang Po at ang Opo nang buong giliw. Sagutin: 1. Ano ang bilin ng ama at ina ayon sa tula? 2. Kailan dapat gamitin ang po at opo? 3. Ginagamit mo rin ba ang po at opo sa pakikipag-usap sa mga matatanda? 4. Ano-ano pang magagalang na pananalita ang ginagamit mo sa pakikipag-usap?
  63. 63. 57 Ang paggalang ay isang napakahalagang gawi o ugali ng isang Pilipino. Ito ay isa sa mga tatak ng Pilipino. Tandaan ang mga ito: 1. Sa paggalang sa nakatatanda, gumamit ng sumusunod na salita sa pakikipag-usap:  Po at opo  Salamat po.  Wala pong anuman.  Paalam na po. 2. Sa pagbati  Magandang umaga po.  Magandang tanghali po.  Magandang hapon/gabi po. 3. Sa paghingi ng pahintulot  Maaari po bang _________?  Paki __________ nga po.  Makiki______ po. 4. Sa pakikipag-usap sa kapwa bata  Gumamit ng  Salamat./Walang anuman.  Paalam.  Bumati sa kalaro, kaibigan, kaklase ng “Magandang umaga/tanghali/hapon o gabi.”  Humingi ng pahintulot bago gamitin ang anumang gamit ng kalaro, kaibigan at kaklase at isauli ang anumang gamit na ginamit o hiniram.
  64. 64. 58 Isagawa Gawain 1 Panuto: Kumuha ng kapareha. Gumawa ng dayalogo tungkol sa sitwasyon. Iparinig sa klase ang inyong sasabihin. Pumasok ka sa Tanggapan ng inyong Punongguro. Ano ang sasabihin mo?
  65. 65. 59 Dumalaw ang iyong Lola sa inyong tahanan. Humiram ka ng aklat sa iyong kamag-aral at isinauli mo ito pagkatapos mong gamitin.
  66. 66. 60 Gawain 2 Panuto: Piliin ang titik ng larawan na nagpapakita ng pagiging magalang. Isulat ang sagot sa kuwaderno.
  67. 67. 61 Gawain 3 Panuto: Pakinggan ang bawat sitwasyon. Sabihin kung ano ang magalang na pananalitang angkop gamitin. Sabihin ito sa klase. 1. Papasok ka na sa paaralan. Ano ang sasabihin mo kay Nanay at Tatay? 2. Binigyan ka ng iyong kapatid ng munting regalo sa iyong kaarawan. Ano ang sasabihin mo? 3. Nag-uusap sa may pintuan ang iyong guro at punongguro. Gusto mong pumasok sa loob ng inyong silid. Ano ang sasabihin mo? 4. Naligaw ka ng daan pauwi sa inyong bahay. Nakakita ka ng tindahan at ikaw ay nagtanong. Ano ang sasabihin mo? 5. Isang umaga, dumating ang lola mo sa inyong bahay. Ano ang sasabihin mo?
  68. 68. 62 Isapuso Pagnilayan ang mga salawikaing ito. Ang batang magalang, mahal ng magulang. Ang gumagalang sa matatanda, pinagpapala. Ang po at ang opo, mga susing ginto na siyang pinagbubukas ng pinto ng puso. Ang batang magalang, dangal ng magulang. Ang batang magalang ay kinatutuwaan. Kung ikaw ay batang magalang sa lahat ng oras, sa lahat ng dako, ano sa palagay mo ang magiging tingin ng tao sa iyo. Iguhit sa papel.
  69. 69. 63 Isabuhay 1. Bumuo ka ng pangkat ng 4 na bata. Gumawa kayo ng islogan tungkol sa paggalang. 2. Isulat sa ¼ na kartolina at lagyan ng dekorasyon. 3. Ipaskil sa loob at labas ng silid-aralan. Subukin Iguhit Mo ang Sagot Mo! Iguhit ang  kung ginagawa mo ang sinasabi ng pangungusap at  kung hindi. 1. Sumasali ako sa usapan ng matatanda kung hindi ako kinakausap. 2. Iniiwasan ko ang magsalita kung may nagsasalita na. 3. Ibinibigay ko ang aking upuan sa matatanda at may kapansanan:  sa sasakyan  sa simbahan  sa palatuntunan 4. Humahalik o nagmamano ako sa magulang at nakatatanda.
  70. 70. 64 5. Gumagamit ako ng magagalang na pananalita sa pakikipag-usap tulad ng:  Salamat po  Walang Anuman  Magandang umaga/hapon/gabi po  Makikiraan po  Pakiabot po  Paalam na po  Maaari po bang magtanong? 6. Iginagalang ko ang karapatan ng kapwa bata.
  71. 71. 65 Aralin 3: Ako ay Matapat sa Lahat ng Oras Tapat ka ba sa iyong sarili at sa iyong kapwa? Nagsasabi ka ba ng totoo? Ano ang pakiramdam kapag nagsasabi ka ng totoo? Sa nakaraang aralin, pinag-aralan mo ang pagiging magalang sa lahat ng oras. Sa araling ito, pupunta naman tayo sa pagiging matapat. Alam mo ba ang kahulugan ng pagkamatapat?
  72. 72. 66 Alamin Basahin ang bawat sitwasyon. Bilugan ang kung nagsasabi nang tapat at kung hindi. 1. Nagpaalam si Anna sa Nanay na pupunta siya sa parke subalit sa bahay ng kaklase siya pumunta. 2. Sinabi ni Allan sa kanyang guro na siya ang nakabasag ng plorera. 3. Sobra ang sukli ng tindera kay Marilyn at hindi niya ito isinauli. 4. Kumuha ng pera sa pitaka ng Nanay si Andrei nang hindi nagpaalam. 5. Nakapulot si Liza ng payong. May pangalan ito ng kanyang kamag-aral kaya naibalik niya ito.
  73. 73. 67 Isaisip Basahin ang kuwento. Si Tinay na Tapat Sabado ng umaga. Magluluto ang nanay ng adobong manok. Nakita niyang wala ng toyo kaya inutusan niya si Tinay na bumili sa tindahan sa kanto. Habang siya ay naglalakad pauwi ng bahay, nakita niyang sobra ang sukli ni Aling Pacita. Kaya dali-dali siyang bumalik at isinauli ang sobrang sukli. Tuwang- tuwa si Aling Pacita sa ginawa ni Tinay at ikinuwento niya ito sa mga bumibili sa kanyang tindahan. Simula noon tinawag na si Tinay na Tinay na Tapat. Sagutin: 1. Ano ang iniutos ng nanay kay Tinay? 2. Ano ang natuklasan ni Tinay habang siya ay naglalakad pauwi? 3. Bakit natuwa si Aling Pacita kay Tinay? 4. Bakit siya tinawag na Tinay na tapat? 5. Kung ikaw si Tinay, ganoon din ba ang iyong gagawin? Bakit?
  74. 74. 68 Laging isaisip ang sumusunod: 1. Sabihin ang tunay na pook o lugar at mga kasama na pupuntahan. 2. Sabihin ang tunay na oras ng pag-alis at pag- uwi. 3. Sabihin ang tunay na dahilan ng kasalanang nagawa. 4. Sabihin ang tunay na halaga ng kailangang pera. 5. Iwasan ang pagkuha ng pag-aari ng iba. 6. Iwasan ang pandaraya sa tahanan, paaralan, at sa pamayanan. 7. Isauli sa tunay na may-ari ang napulot na bagay. 8. Isauli ang labis na sukli. 9. Isauli ang anumang hiniram na bagay. 10. Maging tapat sa anumang pangako.
  75. 75. 69 Isagawa Gawain 1 Basahin ang mga sitwasyon. Pumili ng kapareha at pag-usapan kung ano ang dapat gawin. Isadula ito sa klase. 1. Inutusan ka ng nanay na bumili ng sampung pisong asin. Nakatawad ka ng dalawang piso. 2. Kasama ka ng iyong ate papuntang palengke. Sumakay kayo ng dyip. Nakita mong hindi nagbayad ang iyong ate ngunit nang tinanong siya ng konduktor, ang sinabi niya ay nakabayad na. Gawain 2 Panuto: Iguhit ang masayang mukha  sa kuwaderno kung nagsasaad ng pagkamatapat at malungkot na mukha  kung hindi. 1. Nagpaalam si Andrei na pupunta sa bahay ng kaklase subalit nakipaglaro siya sa mga batang kalye.
  76. 76. 70 2. Humingi ng pera si Aiza pambili ng bolpen. Bumili siya ng sorbetes sa halip na bolpen. 3. Nakita ni Paulo na nalaglag ang P100 ng kanyang kuya. Pinulot niya ito at isinoli . 4. .Binigyan si Aiza ng kanyang Tiya Elena ng P500 para sa kanilang magkapatid. Hinati niya ito at ibinigay sa kapatid. 5. May proyekto sa Math sina Angelo. Humingi siya sa kanyang tatay ng tamang halaga ng ibabayad. Gawain 3 Humanap ng kapareha at ibahagi ang kuwento ng ginawa mong katapatan. Pagkatapos mong magkuwento, pakinggan naman ang kuwento ng kapareha.
  77. 77. 71 Isapuso Ang pagiging matapat ay pagsasabi ng totoo. Marami ang natutuwa sa isang batang matapat. Maging matapat sa lahat ng oras. Isipin ang mga ginawa mo sa iyong magulang na nagpapakita ng pagiging matapat. Isulat mo ito sa iyong “Kahon ng Kayamanan.” Gawin ito sa papel. Ang pagiging matapat ay maituturing na isang kayamanan na hindi mapapalitan.
  78. 78. 72 Isabuhay Marami ka bang natutuhan sa ating aralin tungkol sa pagiging matapat? Gumawa ng poster ng pagiging matapat. Idikit sa gitna ng papel ang iyong larawan. Iguhit sa paligid nito ang mga nagawa mo na nagpapakita ng iyong pagiging matapat. Ipaskil ang poster. Ako ay Batang Matapat Idikit ang iyong larawan Sa Tahanan Sa Paaralan Sa Kaibigan Sa Kaklase
  79. 79. 73 Subukin Bilugan ang letra ng tamang sagot. 1. Sobra ang sukli ng tindera. Ano ang gagawin mo? a. Itatago ang pera. b. Ibabalik sa tindera. c. Ibabahagi sa kaibigan. 2. Nakita mo ang iyong kaibigan na nangongopya sa mga aklat habang may pagsusulit. a. Gayahin siya upang tumaas ang iyong marka. b. Magkunwaring hindi mo siya nakita dahil kaibigan mo siya. c. Sabihin sa guro na nangongopya ang iyong kaibigan. 3. Aksidenteng nabasag mo ang pinggan. Ano ang gagawin mo? a. Sasabihin ang totoo sa nanay. b. Ililigpit ang nabasag na pinggan. c. Sasabihing ang kapatid na bunso ang nakabasag.
  80. 80. 74 4. Nanghiram ka ng aklat sa iyong kaklase. Nabasa ito ng ulan. Ano ang gagawin mo? a. Patutuyuin ang aklat bago ito isauli. b. Sasabihin ang totoong dahilan ng pagkasira ng aklat. c. Bibili ng bagong aklat upang mapalitan ang hiniram. 5. Naiwala mo ang perang pambili ng aklat. a. Huwag nang bumili ng aklat. b. Sabihin sa nanay at tatay na naiwala mo ang pera. c. Manghiram ng aklat sa kaibigan at ipakita sa nanay.
  81. 81. 75 Aralin 4: Mahal Ko ang Aking Kapwa Tumutulong ka ba sa kapwa? Nakapagbigay ka na ba ng tulong sa nangangailangan? Ano ang pakiramdam kapag nakatutulong ka sa mga taong nangangailangan? Sa nakaraang aralin, pinag-aralan mo ang pagiging matapat sa lahat ng oras. Sa araling ito, aalamin naman natin kung paano tumulong sa kapwa.
  82. 82. 76 Alamin ka ba? Pakinggan ang guro habang binabasa ang mga nakasulat sa tsart. Idikit ang sa kahon kung ginagawa mo ang sinasabi ng mga pangungusap 1. Ipinagagamit ko ang aking mga laruan sa aking mga kalaro. 2. Kapag nakakakita ako ng batang umiiyak, tinatanong ko ang dahilan. Pinatatawa ko siya. 3. Nagpapamigay ako ng aking gamit para sa mga nangangailangan. 4. Hinahatian ko ng baon ang kaklase kong walang baon. 5. Tumutulong ako sa abot ng aking makakaya. 6. Dumadalaw ako sa may sakit na kaanak.
  83. 83. 77 Isaisip “Mahal ko ang aking kapwa” ang islogan ng mabuting bata. Mahal niya ang kapwa lalo na ang nangangailangan. Handa siyang magbigay. Handa siyang tumulong. Maaari ring tumulong sa pagdarasal. Maaari ring magbigay kung kaya. Pinagpapala ng Panginoon ang mabuting bata. Makinig sa kuwento habang binabasa ng guro. Si Wigan Isang batang Ifugao si Wigan. Mahal niya ang kanyang mga kababayan lalo na ang mga batang Ifugao. Sa kanilang barangay, maraming bata ang may sakit dahil sa kakulangan sa pagkain. Gustong-gusto niyang tumulong sa mga batang katulad niya subalit wala siyang kakayahan. Ang tangi niyang magagawa ay ibahagi ang kanyang pagkain sa kanyang mga kapitbahay. Hinahati niya ito at ibinibigay sa mga bata.
  84. 84. 78 Ginagamit ng kanyang ate ang mga napitas na gulay mula sa kanyang gulayan. Ilan sa mga ito ang malunggay at sibuyas. Isinasahog niya ito sa gulay na mais at munggo. Tumutulong si Wigan na maihanda ito. Pinakakain nila ang mga batang walang baon. Sagutin: 1. Sino si Wigan? Ano ang maganda niyang katangian? 2. Kung ikaw si Wigan, paano mo tutulungan ang mga batang may sakit? 3. May karanasan ka ba na katulad ng ginagawa ni Wigan? Maaari mo bang ikwento? 4. Gusto mo bang tularan si Wigan? Bakit?
  85. 85. 79 Isagawa Gawain 1 Panuto: Piliin ang larawang nagpapakita na mahal mo ang kapwa. Isulat ang titik ng tamang sagot sa kuwaderno. Magkuwento tungkol sa iyong iginuhit. A B C D
  86. 86. 80 Gawain 2 Panuto: Gumupit ng mga larawang nagpapakita ng pagkakawanggawa o pagmamalasakit. Idikit ito sa isang malinis na papel. Ikuwento ito sa klase. Gawain 3 Panuto: Gumawa ng poster gamit ang lumang kalendaryo o isang malinis na kartolina. Iguhit ang ginagawa mong pagtulong sa inyong paaralan. Ikuwento sa klase ang nilalaman nito Sa Silid Aralan Sa Kantina Sa Palaruan Sa mga Kaklase Isapuso Ang pagbibigay ng tulong sa kapwa ay dapat nasa puso. Isinasagawa ang pagtulong sa kapwa sa iba’t ibang paraan. Isapuso mo: Nagbabahagi ka ba ng mga kagamitan mo na hindi mo na ginagamit? Kabilang sa mga ito ang damit, laruan at iba pa. Iguhit sa malinis na papel ang anumang naibahagi mo sa kapwa.
  87. 87. 81 Isabuhay May mga bagay ka bang hindi na ginagamit? Gumawa ng listahan kung kanino mo ito ibibigay. Ano ang Ibibigay? Pangalan ng Bibigyan
  88. 88. 82 Subukin Iguhit Mo ang Iyong Sagot! Panuto: Sundan ang guro habang binabasa ang nakasulat sa tsart. Iguhit ang  sa kahon kung ginagawa mo ang isinasaad ng pangungusap at  kung hindi. 1. Ibinabahagi ko ang baon kong pagkain sa mga kamag-aral kong walang baon. 2. Pinahihiram ko ng kagamitan sa paaralan ang mga kamag-aral kong walang gamit. 3. Ibinabahagi ko sa mga batang nangangailangan ang mga gamit at laruang hindi ko na ginagamit. 4. Tumutulong ako sa pagbabahagi ng mga pagkain sa mga biktima ng kalamidad. 5. Binibigyan ko ng pagkain o laruan ang mga batang namamalimos sa kalye.
  89. 89. 83 Yunit 3 Pagmamahal sa Bansa at Pakikibahagi sa Pandaigdigang Pagkakaisa
  90. 90. 84 Aralin 1 – Pagkamasunurin Opo, Inay. Gagawin ko na po ang aking takdang-aralin. Gawin mo muna ang iyong takdang-aralin bago ka makipaglaro.
  91. 91. 85 Alamin Narinig mo na ba ang kwento ng munting gamo-gamo? Basahin at alamin kung bakit napahamak ang munting gamo-gamo. Ang Munting Gamo-gamo Isang araw, magkasama ang mag-inang Gamo- gamo sa pamamasyal. Nakakita si Munting Gamo-gamo ng liwanag na nagmumula sa ilawan. Ibig ni Munting Gamo-gamo na lumapit sa ningas ng ilawan. “Huwag kang lalapit sa ilaw, Anak,” ang sabi ng Inang Gamo-gamo. “Masusunog ang iyong mga pakpak.” Hindi sumunod si Munting Gamo-gamo. “Matatakutin si Inang Gamo-gamo. Hindi ako natatakot sa ilaw,” ang sabi ng mayabang na si Munting Gamo-gamo. Noon din ay lumapit si Munting Gamo-gamo sa ningas ng ilawan. At nasunog nga ang kanyang mga pakpak.
  92. 92. 86 Bakit napahamak si Munting Gamo-gamo? Tulad ka rin ba ni Munting Gamo-gamo? Bakit? Ano kayang mahalagang aral ang natutuunan ni Munting Gamo-gamo? Isaisip Maraming bilin ang iyong mga magulang lalo na kung sila ay wala sa iyong tabi. Nayayamot ka na ba kung minsan dahil paulit-ulit ka nilang pinapaalalahanan? Hindi ba’t napansin mo rin na lagi kang sinasabihan ng nanay mo na matulog sa tamang oras? Ang pagligo pati na ang pagkain ng gulay ay pinapaalala rin sa iyo.
  93. 93. 87 Ano ang dapat mong gawin sa mga inuutos nila sa iyo? Bakit? Ang iyong mga magulang at iba pang kasapi ng iyong mag-anak ay nag-aalala lamang para sa iyong ikabubuti. Nais lamang nilang lumaki kang malusog. Ano kaya ang maaaring nangyari sa bata kung hindi siya nakinig sa kanyang nanay?
  94. 94. 88 Nais ng iyong mga magulang na palagi kang ligtas sa anumang kapahamakan. Ano naman kaya ang iyong dapat gawin kung narinig mo na ikaw ay tinatawag ng iyong tatay? Kung ang iyong nanay ay may iniuutos sa iyo? Tama! Hindi ka dapat magbingi-bingihan. Tumalima ka agad at gawin nang maluwag sa dibdib ang kanilang iniuutos. Mahalagang makinig sa mga sinasabi nila. Nararapat lamang na ang mga utos at paalala nila ay iyong sundin. Ang batang masunurin sa tahanan ay magiging mabuting mamamayan hindi lamang ng Pilipinas kundi ng pandaigdigang samahan.
  95. 95. 89 Isagawa Gawain 1 Gumawa ng checklist katulad ng nasa ibaba sa isang malinis na papel. Pumili ng kamag-aral. Alamin kung gaano kadalas niya naipakikita ang kanyang pagkamasunurin. Lagyan ng  ang kolum ng kanyang sagot. Humanda sa talakayan tungkol sa gawaing ito. (Pangalan ng kamag-aral )_________________________ Isinagawa ni______________________________________ (Iyong Pangalan) Ako ay: Palaging ginagawa Paminsan -minsang ginagawa Hindi ginagawa 1. agad na tumatalima kung ako ay tinatawag ng aking nanay. 2. umuuwi sa tamang oras ayon sa bilin ng tatay. 3. sumusunod agad kung ako ay inuutusan sa bahay.
  96. 96. 90 4. umuuwi sa tamang oras pagkatapos ng aking paglalaro. 5. kumakain at natutulog sa tamang oras ayon sa bilin ng nanay. 6. sumusunod kapag ako ay sinabihang huwag kumpunihin ang mga bagay na de-kuryente. 7. nagpapaalam kung saan ako pupunta. 8. nag-aaral nang mabuti dahil iyon ang bilin ng aking mga magulang. 9. naglilinis ng aking katawan at hindi na kailangan pang paalalahanan. 10. hindi nagpapapasok ng taong hindi ko kilala sa aming bahay.
  97. 97. 91 Gawain 2 Ano ang gagawin mo sa mga sumusunod na sitwasyon? Iguhit mo sa sariling papel ang iyong gagawin. 1. Tinatawag ka ng iyong lolo upang magpatulong sa pagbubuhat ng prutas. 2. Nais mong lumabas at makipaglaro sa iyong mga kaibigan. Bilin ng iyong nanay na ipaalam mo sa kanya kung saan ka pupunta. Gawain 3 Pagmasdan ang mga larawan at basahin ang sumusunod na diyalogo. Piliin ang diyalogo na nagpapakita ng pagkamasunurin.
  98. 98. 92
  99. 99. 93 Gawain 4 Basahin ang mga tanong. Isulat ang iyong sagot sa kwaderno. Ibahagi ang iyong sagot sa iyong pangkat. Ano ang maaaring mangyari kung: 1. hindi ka umuwi sa tamang oras buhat sa paaralan? 2. natulog ka nang maaga bilang pagsunod sa utos ng iyong nanay? 3. hindi mo ginawa ang gawaing bahay na nakatakda para sa iyo? 4. hindi mo sinuway ang bilin ng iyong lolo nang sabihin niyang huwag kang maglaro sa labas ng bahay sa katanghaliaang tapat?
  100. 100. 94 Isapuso “Bilang ganti ay diringgin ko ang payo ng aking mga magulang.” Natatandaan mo ba ang linyang ito? Tama! Ito ay mula sa Panatang Makabayan. Hindi ba’t kung ikaw ay nanunumpa sa harap ng ating bandila ay inilalagay mo ang iyong kanang kamay sa iyong dibdib? Dahil ito ay iyong sinumpaan, nararapat na ito ay iyong tuparin. TANDAAN: Ang mga utos, bilin, at paalala sa iyo ng mga nakatatanda ay nararapat lamang na sundin at gawin. Ang mga ito ay para rin sa iyong ikabubuti. Tandaan na ang batang masunurin ay malayo sa kapahamakan.
  101. 101. 95 Isabuhay Ibahagi sa iyong mga kapatid ang mga paraan upang maipakita ang pagiging masunurin sa tahanan. Pag-usapan din ang kahalagahan nito. Hikayatin din silang maging masunurin sa tahanan. Subukin Gawain 1. Gumuhit sa iyong kwaderno ng dalawang (2) puso kung ginagawa ang isinasaad ng pangungusap at isang (1) puso kung hindi ginagawa. 1. Sinusunod ko kaagad ang mga utos ng magulang. 2. Umuuwi kaagad pagkalabas ng klase. 3. Sumasagot ako kaagad kapag tinatawag ng lolo at lola.
  102. 102. 96 4. Iniiwasan kong gawin ang ipinagbabawal ng aking mga magulang. 5. Kailangan pang bigyan ako ng pabuya bago ko gawin ang ipinagbibilin ng aking mga tiya. Gawain 2 Iguhit ang sa iyong papel kung ang sitwasyon ay nagpapakita ng pagiging masunurin. 1) Hindi maaari. Ang bilin ng nanay ay umuwi ako nang maaga. Hindi ako maaaring sumama sa inyo ng walang paalam sa kanya. Sige. Sana makasama ka sa isang linggo. Magpaalam ka sa iyong nanay.
  103. 103. 97 2) 3) Roman, halika na. Magtupi na tayo ng mga malilinis na damit. Magtutulog- tulogan ako para hindi ako mautusan. Sige po, Tiyo Martin. Ikukuha ko na rin po kayo ng saging para sa iyong meryenda. Maaari bang makahingi ng malamig na tubig?
  104. 104. 98 4) 5) Maglilinis na ako ng aking katawan bago matulog. Matutuwa ang nanay. Hindi na niya ako kailangan pang sabihan. Pagbuksan mo si Aling Maria ng pintuan. Opo, Lola.
  105. 105. 99 Gawain 3 Sabihin ang pangungusap na nagsasabi ng dapat mong gawin kung inuutusan. 1. Susunod kaagad ako kung ako ay inuutusan. 2. Sasabihin ko na iba na lang ang utusan. 3. Ako ay magbingi-bingihan. 4. Tatakbo akong palayo. 5. Ititigil ko ang aking ginagawa. Gawain 4 Basahin ang mga sumusunod na dayalogo. Piliin ang titik ng pangungusap na nagsasaad ng tamang sagot. 1. Aling Gelay: Alam mong hanggang ikaapat ng hapon ka lamang maaaring maglaro. Iking: Pasensiya na po, Inay. Nalimutan ko ang iyong bilin. Ano ang dapat na gawin ni Iking? a. Uuwi na siya sa tamang oras. b. Magpapagabi na siya ng pag-uwi. c. Hindi na siya kailanman maglalaro sa labas. 2. Lola Cela: Tandaan mo, apo. Ang pagsisipilyo ay mahalaga. Nita: Lola, alam ko na po iyan.
  106. 106. 100 Hindi pa rin sinunod ni Nita ang payo ng kanyang lola. Ano ang mangyayari kay Nita? a. Masisira ang kanyang ngipin. b. Magiging malusog ang kanyang mga ngipin. c. Magiging maputi ang kanyang mga ngipin. 3. Aling Naty: Carlo, itapon mo na ang mga balat ng saging sa basurahan. Carlo: Opo, Inay. Basta na lamang inihagis ni Carlo ang mga balat ng saging sa basurahan. Ang iba ay nakakalat sa sahig. Ano ang maaaring mangyari? a. Maaaring madulas ang Nanay dahil sa balat ng saging na nakakalat. b. Matutuwa ang nanay kapag nakita niya ang mga balat na nakakalat sa sahig. c. Sasang-ayunan ng nanay si Carlo dahil sa kanyang ginawa. Gawain 5 Kung ikaw ay masunuring bata, ano sa palagay mo ang maaaring maramdaman ng iyong mag-anak? Ano kaya ang maaari nilang masabi? Iguhit o isulat ang iyong sagot sa kuwaderno.
  107. 107. 101 Aralin 2 – Pagpapahalaga sa Pagpapanatili ng Kaayusan at Kapayapaan
  108. 108. 102 Alamin Ano ang iyong mararamdaman kung sa paligid mo ay may mga kasama kang madalas na nagtatalo? Madalas na sila ay hindi nagkakasundo at ito ay nauuwi sa away. Isaisip Nagkaroon na ba kayo ng hindi pagkakaunawaan sa inyong tahanan? Paano ka makatutulong sa pagpapanatili ng kaayusan at kapayapaan? Maaari mong gawin ang mga sumusunod: 1. Palaging makitungo nang may paggalang sa mga kasapi ng iyong mag-anak.
  109. 109. 103 Pagmasdan ang bawat larawan: 2. Sumunod sa napagkasunduang tuntunin sa loob ng tahanan, kung mayroong alituntunin na naitakda. Nararapat lamang na ito ay iyong sundin. Opo, Inay. Nagawa ko na po ang aking takdang-aralin.
  110. 110. 104 3. Maging masaya sa tagumpay ng kasapi ng mag-anak. Hindi ba’t nararapat lamang na matuwa ka sa tagumpay ng iyong mga kapatid? Tandaan na ang kanilang tagumpay ay tagumpay mo rin. 4. Iwasan ang mainggit sa mga kasapi ng mag- anak. Ang pagiging maiinggitin ay hindi magandang gawain. Unawain ang dahilan kung bakit minsan ay hindi napagbibigyan ang iyong kagustuhan.
  111. 111. 105 5. Maging mapagpakumbaba at mapagpatawad. Kung minsan ay nagkakasakitan kayo ng kasapi ng iyong mag-anak. Humihingi ka ba ng paumanhin lalo na kung ikaw ang nakasakit? Ang pag-amin sa pagkakamali at paghingi ng tawad ay mabuting gawi. Mas maigi rin na iwasan na makasakit pang muli. May iba ka pa bang naiisip kung paano mapananatili ang kaayusan at kapayapaan sa loob ng inyong tahanan? Naku! Ate! Pasensiya na. Hindi ko sinasadyang matamaan ka ng bola. Sige. Basta sa susunod ay mag-ingat ka sa paglalaro upang hindi ka na makasakit ng iba.
  112. 112. 106 Isagawa Gawain 1 Nais mo bang magkaroon ng kaayusan at kayapaan sa inyong tahanan? Sabihin ang mga tamang paraan upang ito ay makamit. paggalang pagtulong pakikiisa paglikha ng gulo pagpaparaya pagsunod sa utos pagtupad sa tungkulin pag-iwas sa pagiging mainggitin
  113. 113. 107 Gawain 2 Gumuhit ng larawan na nagpapakita na may kaayusan at kapayapaan sa loob ng tahanan. Gawain 3 Piliin sa mga sumusunod ang maaari mong gawin upang mapanatili ang kaayusan at kapayapaan sa inyong tahanan: 1. Hihingi ako ng paumanhin sa aking bunsong kapatid dahil nabangga ko siya. Sasabihin ko na hindi ko iyon sinasadya. 2. Maglalaro ako maghapon kahit alam kong kailangan kong umuwi bago magtanghalian. 3. Pagtutulungan naming inisin ang aming bunsong kapatid. 4. Pauunahin ko sa paggamit ng palikuran ang aking kapatid dahil mas maaga ang pagpasok niya sa paaralan. 5. Iiwasan ko na makipag-away sa aking mga kapatid.
  114. 114. 108 Gawain 4 Tanungin ang nanay o tatay ng iyong kaibigan. Alamin kung paano napapanatili ang kaayusan at kapayapaan sa kanilang tahanan. Ibahagi ito sa klase. Isapuso Mag-isip ng sariling simbulo ng kapayapaan. Gumupit ng larawan nito mula sa lumang magasin o dyaryo. Idikit ito sa inyong kwaderno. Sabihin kung bakit ito napili. TANDAAN: Ang pagpapanatili ng kaayusan at kapayapaan ay nagsisimula sa loob ng tahanan. Bilang kasapi ng iyong mag-anak ay may magagawa ka upang ang mga ito ay makamtan. Isipin mo, kung lahat ng bata ay gagawin ito, makatutulong ito upang magkaroon ng pandaigdigang kaayusan at kapayapaan.
  115. 115. 109 Isabuhay Mayroon ka bang nakagalit sa inyong mag-anak? O di kaya naman ay nasaktan mo ang kanyang damdamin? Sa isang pirasong papel, sumulat ng isang maikling liham na humihingi ng paumanhin. Maaari mo itong ibigay sa kanya. Subukin Gawain 1 Basahin ang mga sumusunod na pangungusap. Piliin ang mga pangungusap na sa palagay mo ay makapagpapanatili ng kapayapaan sa isang tahanan. 1. Hihingi ako ng paumanhin sa aking ate dahil natabig ko nang hindi sinasadya ang kanyang baso. 2. Dahil ako ang nakatatanda sa aming magkakapatid, ako ang dapat kampihan ng aking mga magulang.
  116. 116. 110 3. Maghihintay ako ng aking tamang pagkakataon sa paggamit ng banyo. 4. Magpapaalam ako sa aking kapatid kung kailangan kong gamitin ang kanyang basketball. 5. Upang hindi ako mapagalitan ng aking nanay, ililihim ko na lamang na ako ang nakabasag ng kanyang salamin. Gawain 2 Basahin ang mga sumusunod na sitwasyon. Sabihin ang titik ng tamang sagot. 1. Naglalaro ang iyong mga nakababatang kapatid. Mayamaya pa ay narinig mo na sila ay nag- aaway na. Ano ang iyong gagawin? a. Sisigawan ko sila. b. Ipapaalam ko ito sa aking nanay. c. Makikisali ako sa kanilang pag-aaway. 2. Bawat isa sa inyong magkakapatid ay may nakatakdang gawaing-bahay. Upang maiwasan ang di pagkakasundo ito ay a. dapat mong gawin. b. magreklamo sa inyong magulang. c. hayaang gawin ito ng iyong nanay.
  117. 117. 111 3. Pinulong kayo ng inyong mga magulang. Pag- uusapan ninyo kung ano ang dapat gawin upang maiwasan ang hindi pagkakasunduan sa paggamit ng computer. a. Pakikinggan mo ang mungkahi ng bawat isa. b. Ipipilit mo ang gusto mong mangyari dahil ikaw ang bunso. c. Aalis ka sa pagpupulong upang maunahan mo sila sa paggamit ng computer. 4. Hindi sinasadyang nauga ng iyong kapatid ang mesa kung saan ka nagsusulat ng iyong takdang- aralin. a. Magagalit ka sa kanya. b. Gagantihan mo siya. c. Pagpapasensiyahan mo siya. 5. Malabo ang mata ng aking kapatid. Hindi na niya gaanong nababasa ang mga salita lalo na kung ito ay malayo. a. Tutulungan ko siyang magbasa. b. Itatago ko ang kanyang salamin. c. Tutuksuhin ko ang aking kapatid.
  118. 118. 112 Gawain 3 Basahin ang bawat sitwasyon. Sabihin kung ano ang dapat mong gawin. 1. Kailangan mo ng tambol para sa inyong pagtatanghal sa paaralan. Alam mo na mayroon nito ang iyong ate. 2. Naglalaro kayo ng iyong mga kapatid sa sala. Sinabi ng iyong nanay na nagpapahinga ang inyong tatay sa kanilang silid. 3. Gumawa ng iskedyul ng mga gawaing bahay ang iyong nanay. Ikaw ang naatasang tumulong sa paglilinis ng inyong silid tuwing Sabado ng umaga. 4. Kapos kayo sa pera kung kaya’t ang bunsong kapatid mo pa lang ang naibili ng bagong damit para sa isang espesyal na araw. 5. Humihingi ng paumanhin ang iyong kapatid matapos ang hindi ninyo pagkakasunduan.
  119. 119. 113 Aralin 3 – Pagkalinga Sa Kapaligiran
  120. 120. 114 Alamin Madalas ka bang nasasabihan ng iyong nanay na tumulong sa paglilinis ng inyong bahay? Pinapaalalahanan ka ba ng iyong tatay na itapon mo sa tamang basurahan ang mga balat ng kendi o anumang kalat? Bakit kailangang gawin mo ang mga ito? Bakit nga ba? Bilang isang bata, ikaw ay may tungkulin din sa iyong kapaligiran. Ano- ano nga ba ang mga ito? Paano mo maipakikita ang iyong pagkalinga sa iyong kapaligiran? Isaisip Tumingin sa iyong paligid. Ano ang iyong nakikita? Ano ang iyong naririnig? Ano ang iyong naaamoy? Ano ang iyong nadarama?
  121. 121. 115 Ang hangin, tubig, lupa, mga hayop, at halaman ay bumubuo ng kapaligiran. Ang inyong bahay, bakuran, pati na ang iyong aklat at iba pang bagay na gawa ng tao ay bahagi ng kapaligiran. Nararapat lamang na panatilihin mong maayos at malinis ang ito. Bahagi rin ba ako ng kapaligiran?
  122. 122. 116 Ay! Oo, ikaw rin ay bahagi ng kapaligiran. Hindi ba’t alam mo na kung paano mo mapapangalagaan ang iyong sarili? Ngayon, alamin ang mga tamang gawain upang maipakita mo ang iyong pagmamahal sa iyong kapaligiran. 1. Itapon ang mga basura sa tamang lalagyan. Bakit kaya nararapat na paghiwalayin ang mga basurang nabubulok at hindi nabubulok? 2. Tandaan ang 3 Rs. Ito ay mga paraan upang mabawasan ang mga basura sa inyong kapaligiran. Reuse ay ang paggamit na muli ng mga bagay na luma na.
  123. 123. 117 May bag ang iyong nanay na hindi na niya ginagamit. Paano mo kaya ito mapakikinabangan? Tama! Hindi ba’t minsan marami kang mga gamit na kailangang dalhin sa paaralan? Oooopppps… Itatapon mo na ba ang mga iyan? Huwag! Maaari mo pang gamitin ang mga plastic na kutsara at tinidor. Ikaw rin, baka marami kayong bisitang darating sa inyong piyesta. Huwag mong kalimutang hugasan ang mga ito bago itago.
  124. 124. 118 Ano- ano pa kayang mga bagay ang maaari pang magamit ulit? Recycle Eh, ito kayang basyong garapon? Pwede kaya itong maging regalo sa iyong nanay sa kanyang kaarawan? Ang galing, hindi ba? Sino ang mag-aakalang ang flower vase na ito ay dating lalagyan ng jam? Ang ganitong gawain ay tinatawag na recycling. Ito ay paggamit na muli sa mga bagay para sa ibang dahilan. Ano pa kayang mga bagay ang maaaring magamit muli o pwedeng i-recyle?
  125. 125. 119 Reduce Ang pagbabawas ng paggamit sa mga bagay na hindi naman talaga kailangan ay tinatawag na reduce. Ginagawa ito upang mabawasan ang basura at makatipid na rin. Iwasang bumili o gumamit ng mga bagay na tulad nito. Alam mo ba na pati na ang mga balot nito ay iyong binabayaran? Kaya kadalasan ay napapamahal pa ang iyong pagbili. Sa kalaunan ay maaaring makaragdag ang mga ito sa basura sa kapaligiran. Kaya, tandaan ang 3 Rs – Reuse, Recylce, at Reduce. Nakabili ka na ba ng isang bagay na maraming balot? Ano ang karaniwang ginagawa sa mga balot nito?
  126. 126. 120 Pagmasdan mo ang mga larawan sa ibaba. Kung may refrigerator sa bahay, huwag itong hayaang nakabukas palagi. Ang madalas na pagbubukas nito ay nakadaragdag din sa kuryenteng nasasayang. Teka. Kailangan mo ba talagang bumili ng bottled water para dalhin sa paaralan? Isipin mo, kung lahat ng batang tulad mo ay bibili nito araw-araw. Ano kaya ang maaaring mangyari? Ano kaya ang nararapat mong gawin?
  127. 127. 121 Ito ba ang iyong naiisip? Magaling! Mas makatitipid ka pa, hindi ba? Siguraduhing nakasarado nang maayos ang gripo upang hindi maaksaya ang tubig. Siguraduhing nakasara ang telebisyon at iba pang kagamitang de-kuryente kung hindi ginagamit. Huwag aksayahin ang mga gamit na pampaaralan. Paano mo kaya magagamit ang mga pahina ng kwadernong hindi nasulatan?
  128. 128. 122 . Huwag saktan ang mga manok, aso at iba pang hayop. Sila rin ay nakatutulong sa iyong kapaligiran. Hindi ba’t iyong napag-aralan na marami sa kanila ang nagbibigay ng iyong mga pangunahing pangangailangan ? Maaari mong imungkahi sa iyong nanay na mas mabuting gumamit ng lampin kaysa sa disposable diaper para kay Beybi.
  129. 129. 123 Sabi ko sa iyo, eh. Kaya mo ring maging tagapangalaga ng iyong kapaligiran kahit ikaw ay bata pa. Isagawa Gawain 1 Pag-aralan mo ang bawat larawan. Sagutin ang mga tanong na kasunod nito. Ibahagi ang iyong sagot sa klase. Ano ang masasabi mo sa silid na ito? Ano kaya ang maaaring mangyari kung walang kaayusan sa isang lugar tulad nito?
  130. 130. 124 Ano kaya ang maaaring mangyari kung palaging marumi ang inyong bakuran? Gawain 2 Ipaliwanag kung tama o mali ang mga sumusunod na pangungusap. Humanap ng kapareha at pag-usapan ang inyong mga sagot. 1. Ang lahat ng basura ay dapat itapon. 2. Ang paggamit na muli ng mga bagay na hindi na ginagamit ay makatutulong sa pagbawas ng basura. 3. Mas maaliwalas ang kapaligiran kung ito ay palaging malinis at maayos.
  131. 131. 125 4. May epekto sa iyong kalusugan ang iyong kapaligiran. 5. Magiging ligtas ang batang tulad mo kung maayos ang kapaligiran. Gawain 3 Pag-aralan ang larawan. Tulungan mo ang bawat bata kung saan nila dapat ilagay ang mga bagay na kanilang hawak. Sabihin ang iyong sagot.
  132. 132. 126 Gawain 4 Makinig sa mga sumusunod na panuto na sasabihin ng guro. Pumili lamang ng isang sasagutin. Tandaan na kayo ay may 1 hanggang 2 minuto lamang upang ito ay ibahagi sa klase. 1. May mga damit kang hindi mo na ginagamit. Nabalitaan mo na may mga batang nasunugan sa kabilang barangay. 2. Noong huli kayong namalengke ng iyong nanay ay nalaman mo na hindi na pinapayagan ang paggamit ng plastic bag. 3. Itatapon ng iyong kapatid ang kanyang kwaderno. Marami pa itong pahinang hindi pa nasulatan. Gawain 5 Magdiriwang ng kaarawan ang iyong pinsan. Kulang ang iyong perang pambili ng regalo para sa kanya. Mayroon kang pwedeng gawin na hindi mo na kailangang gumastos pa. Makagagawa ka ng isang bagay na yari sa mga bagay na galing sa kapaligiran. Heto, subukin mo. Maaari kang magpatulong sa nakatatandang kasapi ng mag-anak.
  133. 133. 127 Tandaan: Maging maingat at sundin nang tama ang bawat paraan. Mga kagamitan: mga tuyong dahon glue Scotch tape at bulaklak sinulid puncher o gunting pambutas plastic cover krayola matigas na papel mula sa lumang karton o cardboard
  134. 134. 128 Pamamaraan: 1. Gupitin ang matigas na papel na may sukat na 6 na pulgada ang haba at 3 na pulgada ang lapad. 2. Idikit dito ang mga tuyong dahon at mga bulaklak sa disenyong nais. Patuyuin. Mag-iwan ng espasyo para sa isusulat na mensahe.
  135. 135. 129 3. Isulat ang iyong mensahe gamit ang krayola. 4. Balutan ng plastic cover sa pamamagitan ng Scotch tape.
  136. 136. 130 5. Lagyan ng butas ang dulo ng cardboard. 6. Lagyan ng tali. Hayan, gawa na. Ang ganda, hindi ba?
  137. 137. 131 Isapuso Ang iyong kapaligiran ay mahalaga. Ikaw ay bahagi nito. May magagawa ka upang ito ay mapangalagaan. Isabuhay Basahin ang mga sumusunod na sitwasyon. 1. Aayusin ko ang aking mga gamit pagkatapos ko silang gamitin. 2. Bago ako magtapon ng mga bagay sa aming bahay, pipiliin ko ang mga bagay na dapat pang mapakinabangan. 3. Tutulungan kong mapalago ang mga gulay na itinanim ng tatay sa aming bakuran. 4. Sisiguraduhin kong naisara ko ng maayos ang gripo pagkatapos ko itong gamitin. 5. Sasabihin ko sa aking nanay na mas mabuting gumamit ng lampin kaysa sa disposable diaper para kay Beybi. TANDAAN: Kung ang iyong kapaligiran ay iyong kinakalinga, ito ay magiging maayos at malinis. Kahit ikaw ay isang bata pa lamang, ikaw din ay maaaring maging tagapangalaga ng Inang Kalikasan.
  138. 138. 132 Pumili ng isang sitwasyon. Isalaysay sa klase kung ano ang magandang ibinunga ng iyong ginawa. Subukin Gawain 1 Piliin ang larawan na nagpapakita ng pagmamahal sa kapaligiran. Ipaliwanag ang iyong sagot.
  139. 139. 133 Gawain 2 Basahin ang mga sumusunod na sitwasyon. Sabihin ang titik ng tamang sagot. 1. Nakita mong basta na lang itinapon ng iyong nakababatang kapatid ang mga basura sa likod ng inyong bahay. a. Sasabihan ko siya na sa tamang basurahan niya dapat ito itapon. b. Sasabihin ko sa kanya na itapon iyon sa tabi ng bahay ng aming kapitbahay. c. Sasabihin ko sa kanya na itapon iyon sa bubong ng aming bahay. 2. Tutulungan mong maglinis ng sasakyan ang iyong tiyo. Sinabi ng iyong nanay na may tubig na pinagbanlawan ng mga damit. a. Gagamitin ko ang tubig na pinagbanlawan sa paglilinis ng sasakyan. b. Mag-iipon ako ng malinis na tubig panglinis ng sasakyan. c. Manghihingi ako ng tubig na panlinis sa aking tiyo. 3. Nakita mong tinatapakan ng iyong mga kalaro ang mga tanim sa inyong halamanan. a. Sasabihin ko sa kanila na huwag nilang sirain ang mga halaman.
  140. 140. 134 b. Lalapit ako sa kanila at tatapak din ako sa mga halaman. c. Ngingiti ako at sasabihin ko na ipagpatuloy nila ang pagtapak sa halaman. Gawain 3 Pag-aralan ang bawat larawan. Ano ang dapat gawin sa bawat sitwasyon? Ipaliwanag ang iyong sagot. Nakakalat na naman ang sapatos ni Bunso. Umaapaw na ang tubig sa balde.
  141. 141. 135 Gawain 4 Isulat ang T sa papel kung ang pangungusap ay tama at M kung ito ay mali. 1. Hindi maaaring mapakinabangan ang anumang basura. 2. May magagawa ka upang mapanatiling malinis ang iyong kapaligiran. Hindi na ito kasya sa akin. Nalimutan ni Ate patayin ang ilaw.
  142. 142. 136 3. Ang reuse ay ang muling paggamit ng mga bagay na luma. 4. Kung may sira ang gripo, agad itong ipaalam sa iyong tatay upang ito ay makumpuni. 5. Ang mga balat ng prutas ay mga basurang hindi nabubulok. Gawain 5 Makinig sa guro. Piliin ang pangungusap na nagsasabi ng mabuting gawi sa pangangalaga ng kapaligiran. 1. Tumutulong ako kay tatay sa pagdidilig ng halaman. 2. Nakapasok na sa paaralan si Kuya. Nalimutan niyang patayin ang ilaw sa kaniyang kwarto. Hihintayin ko siyang dumating upang siya ang magpatay nito. 3. Kukunin ko na ang mga gulay at iba pang sangkap na gagamitin ni Nanay mula sa refrigerator. Iiwanan kong nakabukas ang refrigerator pagkatapos. 4. Ipapaalam ko kay Tatay na nasira ang gripo. 5. Aayusin ko ang pagbubukas ng regalo sa akin para di masira ang pambalot. Pwede ko pang magamit ito sa pagbalot sa iba kong regalo.
  143. 143. 137 Yunit 4 Pananalig sa Panginoon at Preperensya sa Kabutihan
  144. 144. 138 Aralin 1 – Pananampalataya sa Panginoon Hello. Kumusta ka na? Ang ating paksa sa araling ito ay tungkol sa pananampalataya sa Diyos. Ngunit bago ang lahat, piliin ang mga larawan na nagpapakita ng mga bagay na iyong tinatamasa?
  145. 145. 139 Isaisip Ang mga mabubuting bagay naipinagkakaloob ng Diyos ay tinatawag nating mga pagpapala o biyaya. Ilan sa mga halimbawa nito ang mga sumusunod:
  146. 146. 140 Ang mga biyayang bigay ng Diyos ang nagpapatatag ng ating pananampalataya. Ang mga pagpapalang ito ay maaari nating ipagpasalamat sa pamamagitan ng mga sumusunod: Isagawa Gawain 1 Mag-isip ng mga bagay na maituturing na biyaya mula sa Panginoon. Isulat o iguhit sa iyong kwaderno ang sagot.
  147. 147. 141 Humanap ka ng kapartner at ibahagi ang inyong sagot sa isa’t-isa. Piliin ang sagot ng kaklase na dapat mo ring ipagpasalamat. Isulat o iguhit din ang mga ito sa tabi ng inyong sagot. Gawain 2 Tingnan ang mga larawan sa ibaba. Piliin ang mga larawan na ipinapanalangin mong makuha. Isulat ang bilang ng tamang sagot sa inyong kwaderno. 1 2 3 4 5 6
  148. 148. 142 Gawain 3 Tingnan mong mabuti ang mga larawan na nagpapakita ng iba’t-ibang paraan kung paano nagpapasalamat ang mga Pilipino sa Dakilang Maykapal. Sabihin kung ano ang ipinapakita ng bawat larawan.
  149. 149. 143 May naiisip ka pa bang ibang paraan kung paano nagpapasalamat ang iyong pamilya sa Diyos? Humanap ka ng iyong kapartner at pag- usapan ninyo ang inyong mga sagot. Isapuso Ang pananalig at pananampalataya sa Diyos ay likas sa ating mga Pilipino. Tandaan: 1. Ang mga biyaya o mga pagpapala na ating tinatamasa ay bigay sa atin ng Diyos. 2. Ang pananalangin o pagdarasal ay isang paraan ng pakikipag-usap sa Diyos upang ipaabot ang ating pasasalamat at mga kahilingan sa buhay. 3. Maraming paraan ng pagpapakita ng pasasalamat at pakikipag-ugnayan sa Diyos gaya ng pagdarasal, pag-awit at pagsamba.
  150. 150. 144 Isabuhay Gumuhit ng treasure box na katulad ng nasa ibaba. Iguhit sa loob nito ang mga bagay na mahalaga para sa iyo at nais mong ipagpasalamat sa Panginoon. Sumulat sa inyong kwaderno ng isang maikling panalangin ng pasasalamat sa mga pagpapalang inyong tinatanggap.
  151. 151. 145 Subukin Pakinggan ang sumusunod na mga sitwasyon. Iguhit ang puso sa inyong papel kung ito ay nagpapakita ng pagpapasalamat sa Panginoon o araw kung nagpapakita ng pananampalataya sa Panginoon. 1. Tuwing gabi, sabay-sabay na nananalangin ang Pamilya Reyes bago matulog. 2. Hindi nawawalan ng pag-asa ang Pamilya Santos na magkakaroon sila ng sariling bahay. 3. Naniniwala sina Ginoo at Ginang Cruz na mapagtatapos nila sa pag-aaral ang kanilang mga anak. 4. Linggo-linggo ay maagang nagsisimba ang Pamilya Mozol. 5. Nagtitiwala ang Pamilya Herman na makakaahon din sila sa hirap.
  152. 152. 146 Aralin 2 – Paggalang sa Paniniwala ng Iba Magandang araw. Tingnan mo ang bawat larawan. Nakakita ka na ba ng mga ito sa inyong pamayanan? Ito ay mga gusaling pinupuntahan ng mga tao upang sumamba. Sa araling ito, tatalakayin natin ang paggalang sa iba’t-ibang paniniwala ng mga Pilipino.
  153. 153. 147 Isaisip Ang mga Pilipino ay may iba’t-ibang paniniwala tungkol sa Dakilang Lumikha. Marami sa mga Pilipino ang naniniwala sa Kristiyanismo. Kabilang dito ang relihiyong Katoliko, Iglesia ni Cristo at Protestante. Mayroon ding naniniwala sa Islam. Bagama’t iba-iba ang mga paniniwala ng mga Pilipino, mahalagang igalang ang mga ito. Ilan sa mga paraan ng pagpapakita ng paggalang sa paniniwala ng iba ay ang mga sumusunod: Pakikipagkaibigan sa may ibang paniniwala. Pagkakaroon ng bukas na isipan at pagrespeto sa kanilang paniniwala. Paggalang sa lugar ng sambahan ng iba. Paggalang sa kanilang paraan ng pakikipag- ugnayan o pagsamba.
  154. 154. 148 Isagawa Gawain 1 Pag-aralan ang bawat larawan. Piliin ang larawan na nagpapakita ng paggalang sa paniniwala ng iba. Ipaliwanag ang inyong sagot. 1 2 3 4
  155. 155. 149 Gawain 2 Makinig sa mga sitwasyon na babasahin ng guro. Iguhit sa inyong papel ang isang parisukat kung ang sitwasyon ay nagpapakita ng paggalang sa paniniwala ng iba at isang bilog kung hindi nagpapakita ng paggalang sa paniniwala ng iba. 1. Maayos na kinakausap ni Beth ang bagong kaklaseng kabilang sa Iglesia ni Cristo. 2. Pinagtatawanan ni Marco ang kanyang kaibigan tuwing ito ay nagsisimba. 3. Magalang na nagtatanong si Alvin kay Eric tungkol sa kanilang ibang paniniwalang panrelihiyon. 4. Iniiwan nina Jim at Anton si Ben tuwing maglalaro dahil siya ay Kalotiko at sila ay Protestante. 5 6
  156. 156. 150 5. Bukas ang isipan at pakikinig ni Jamie sa mga paniniwala ni Jezil at iginagalang niya ang mga ito. 6. Iniiwasan si Micka sa kanilang lugar dahil iba ang kanyang paraan ng pagsamba. 7. Hindi pinipilit ni Rosy si Eliza na magsimba dahil ito ay may ibang paniniwala. 8. Walang pumapansin kay Amir sa kanyang klase dahil siya ay isang Muslim. 9. Tanggap ni Rico na iba ang paraan ng pagsamba ni Alec sa Diyos. 10. Laging tinutukso si Henry sa kanilang lugar tuwing siya ay magpupuri sa Diyos. Gawain 3 Paano mo ipapakita ang paggalang sa paniniwala ng iba? Gumupit o gumuhit ng mga larawan na nagpapakita ng paggalang sa paniniwala ng iba. Idikit ito sa iyong papel o kwaderno. Ipaliwanag kung ano ang nasa larawan.
  157. 157. 151 Isapuso Ang paggalang sa paniniwala ng iba ay mahalaga sa pamumuhay ng payapa. Tandaan: 1. May iba’t-ibang paniniwala ang mga Pilipino tungkol sa Dakilang Lumikha. 2. Ang paggalang at pagtanggap sa pagkakaiba-ibang ito ay susi sa pagkakaunawaan at pagkakaroon ng kapayapaan. 3. Bilang isang batang Pilipino, mahalagang maipakita mong iginagalang mo at nirerespeto ang paniniwala ng iba.
  158. 158. 152 Isabuhay Ano ang pinakamahalagang natutunan mo sa araling ito? Isulat ang iyong sagot sa kwaderno. Kumpletuhin ang pangako ng paggalang sa paniniwala ng iba sa inyong kwaderno. Bigkasin ang inyong pangako patungkol sa paggalang sa iba. Makatutulong na alalahanin ang iyong mga natutunan upang matugunan ng wasto ang mga patlang sa ibaba. Pangako ng Paggalang sa Paniniwala ng Iba Ako si ____________________, ay nangangakong igagalang ang paniniwala ng iba. Ipakikita ko ang paggalang na ito sa pamamagitan ng: 1. ___________________________________________ 2. ___________________________________________ 3. ___________________________________________ Iiwasan ko ang paggawa ng mga sumusunod upang hindi ko masaktan ang aking kapwa: 1. ___________________________________________ 2. ___________________________________________ 3. ___________________________________________ _________________ Lagda
  159. 159. 153 Subukin Tukuyin kung tama o mali ang sinasaad sa bawat sitwasyon. Iguhit ang masayang mukha kung tama at malungkot na mukha kung mali. 1. Nirerespeto ng mga kaklase ni Tony ang kanyang relihiyon bagaman siya ay isang Muslim at sila ay Kristiyano. 2. Pinagtatawanan nina Mark, Ben, at Gabby ang kanilang kaibigang umaawit ng papuri sa Diyos. 3. Sinusulatan nina Randy at Rico ang simbahan ng ibang relihiyon. 4. Maingay at magulo sina Sam, Eric at Jun sa loob ng simbahan habang nagdarasal ang mga tao. 5. Magalang na nakikinig si Jenny sa paliwanag ng kanyang kaibigan tungkol sa pagkakaiba ng kanilang paniniwala.
  160. 160. 154 Aralin 3 – Pagkakaroon ng Pag-asa Mapagpalang araw sa iyo. Sana ay marami kang natutunan sa ating nakaraang aralin. Sa araw na ito ay may bago kang mapag-aaralan. Ngunit, bago ang lahat, nais ko sanang itanong, nanonood at nakikinig ka ba ng mga balita sa telebisyon? Kung oo, maaring nabalitaan at nakita mo ang mga ito.
  161. 161. 155 Ang unang larawan ay nagpapakita ng epekto ng Bagyong Sendong. Ang ikalawang larawan naman ay nagpapakita ng nangyari sa Cebu ng magkaroon ng malakas na lindol. Naaalala mo ba ang mga balitang ito? Ano ang nararamdaman mo tuwing nakakabalita ka ng ganitong pangyayari? Sa mga pagkakataong tulad nito, mahalaga ang pagkakaroon ng “pag-asa”. Paano ba nakatutulong ang pag-asa sa pagharap sa mga problema sa buhay? Maaaring hindi mo pa masagot ngayon ang tanong na iyan. Kaya naman inihanda ang araling ito. Sa iyong pagbabasa, ikaw ay inaasahang:
  162. 162. 156 a. Makatukoy ng mga inaasahan at ninanasang mangyari sa iyong buhay. b. Makapag-isip ng paraan upang matupad ang iyong inaasahan. c. Magkaroon ng positibong pagtingin sa mga nangyayari sa iyong buhay. Alin sa mga ito ang naranasan mo na? Lagyan ng tsek () ang kahon kung naranasan mo na. Ano ang iyong naisip at naramdaman ng mangyari sa iyo ang mga sitwasyong isinasaad sa bawat bilang? Isulat sa kwaderno ang iyong sagot. 1. Nagkaroon kayo ng pagsusulit sa inyong klase at mababa ang nakuha mong grado. 2. Pasahan na ng inyong proyekto sa isang asignatura ngunit hindi ka nakapagpasa ng iyong gawa. 3. Isa ka sa mga kasali sa isang mahalagang paligsahan sa inyong paaralan subalit hindi ka nakasama sa laban dahil nagkaroon ka ng sakit. 4. Sumali ka sa pagalingan sa pag-awit ngunit hindi ka nanalo. 5. Nais mong mapabilang sa mga may karangalan sa inyong klase ngunit hindi umabot ang iyong grado upang mabigyan ka ng parangal.
  163. 163. 157 Isaisip Maaring naranasan mo na ang mga nabanggit na sitwasyon. Ito ay halimbawa ng mga pagkakataong maituturing nating hindi magandang pangyayari sa ating buhay. Ang mga ganitong pangyayari ay nagdudulot sa atin ng iba’t- ibang damdamin tulad ng pagkalungkot, panghihinayang, pagkainis, at galit. Sa mga pagkakataong ito, hindi ka dapat manatiling malungkot at nagmumukmok. Mahalagang maghanap ng paraan kung paano mo lulutasin ang iyong problema. Kinakailangan mong mag-isip ng paraan kung paano ka makakabawi at makakabangon muli. Ang isang tao ay kinakailangang maniwalang may mabuting mangyayari sa kanyang buhay. Ang taong ito ay humahanap ng paraan upang matupad ang kanyang hinahangad at ninanais. Ito ang taong mayroong pag-asa. Hindi siya nawawalan ng pasitibong pagtingin sa buhay. Narinig mo na ba ang kasabihang ito – “May bukas pa. Huwag kang mawalan ng pag-asa”.? Ang linyang ito ay karaniwan nating maririnig bilang payo ng mga nakatatanda. Tulad ng pagsikat ng araw sa bawat umagang dumarating, ang pag-asa ay nagbibigay sa atin ng magandang pakiramdam.
  164. 164. 158 Ang pag-asa ay tulad ng sikat ng araw na nagbibigay sa atin ng malinaw na pag-iisip kung paano haharapin ang mga problema sa ating buhay. Gaya rin ng sikat ng araw, ito ay nagbibigay sa atin ng kalakasang harapin ang bawat sitwasyon – maganda man o hindi. Ang pagkakaroon ng pag- asa ay nagdudulot din ng katatagan ng ating pananalig sa Diyos. Umaasa tayo na may mabuting mangyayari sa ating buhay sa gabay at patnubay ng Panginoon. Sa iyong mga hindi magagandang karanasan, ano ang iyong ginawa upang hindi na ito maulit? Paano mo nilutas ang iyong mga problema? Isagawa Gawain 1 Balikan natin ang mga sitwasyong iyong binasa. Iguhit sa iyong kwaderno ang masayang mukha sa bawat pangungusap na nagpapakita ng batang may pag-asa. 1. Nagkaroon kayo ng pagsusulit sa inyong klase at mababa ang nakuha mong grado. a. Pagbubutihin ko pa ang pag-aaral at gagawa palagi ng takdang-aralin upang 
  165. 165. 159 makakuha ng mas mataas na grado sa susunod na pagsusulit. b. Maglalaro na lamang at manonood ng telebisyon tuwing uuwi sa bahay dahil hindi na mababago ang aking grado sa paaralan. 2. Pasahan na ng inyong proyekto sa isang asignatura ngunit hindi ka nakapagpasa ng iyong gawa. a. Hahayaan na lamang na walang naipasang proyekto. b. Makikiusap sa guro kung maaring tapusin at ipasa ang nagawang proyekto kahit pa huli na. 3. Isa ka sa mga kasali sa isang mahalagang paligsahan sa inyong paaralan subalit hindi ka nakasama sa laban dahil nagkaroon ka ng sakit. a. Hindi ka na sasali sa kahit anong paligsahan kahit kalian. b. Magpapagaling kaagad at mag- eensayong muli upang sa susunod ay makasama na sa paligsahan. 4. Sumali ka sa pagalingan sa pag-awit ngunit hindi ka nanalo.
  166. 166. 160 a. Babatiin ang nanalo at pag-iibayuhin pa ang angking talento upang sa susunod na paligsahan ay manalo. b. Iiyak at magagalit sa nanalo. Kalilimutan at titigil na din sa aking hilig. 5. Nais mong mapabilang sa mga may karangalan sa inyong klase ngunit hindi umabot ang iyong grado upang mabigyan ka ng parangal. a. Magiging lalo pang masipag at masigasig sa pag-aaral at mga gawaing pampaaralan. b. Malulungkot at magagalit sa sarili. Magmumukmok na lamang sa isang tabi at hindi na aayusin ang pag- aaral. Gawain 2 Ikaw ba ay may mga pangarap sa iyong buhay? Kaakibat ng mga pangarap ang pag-asang magkaroon ng mabuting kinabukasan. Bilang isang mag-aaral, ano-ano ang iyong mga pangarap? Sa iyong kwaderno, gumawa ng dalawang hanay, Hanay A at Hanay B. Isulat sa Hanay A ang iyong mga pangarap, hinahangad, at ninanais. Isulat
  167. 167. 161 naman sa Hanay B ang maaari mong gawin upang matupad ang mga ito. Gawain 3 Ang isang taong may pangarap ay laging may pag- asa. Ang taong ito ay mayroong positibong pagtingin sa buhay. Alin sa mga larawang ito ang nagpapakita ng isang taong may positibong pananaw? Ipaliwanag sa klase ang iyong napiling sagot. Larawan ng isang batang malungkot at magagalitin sa loob ng bahay.
  168. 168. 162 Isapuso Sa ngayon alam mo na ang kahalagahan ng pagkakaroon ng pag-asa at positibong pagtingin sa buhay. Sa pamamagitan ng pagguhit sa isang papel, ipakita mo ang iyong pagkaunawa sa isang taong may pag-asa at positibong pagtingin sa buhay. Tandaan: 1. Ang bawat tao ay nakakaranas ng mga problema at hindi magagandang pangyayari sa buhay. 2. Sa bawat problema at hindi magandang pangyayari sa buhay ng isang tao, importante ang pagkakaroon ng pag- asa at positibong pananaw sa buhay. 3. Ang pag-asa at positibong pananaw sa buhay ay nagbibigay ng kalakasan at katatagang harapin ng may pananalig sa Panginoon ang kinabukasan. 4. Ang bawat pangarap, ninanais at hangad ay may kaakibat na pag-asang mapabuti ang kalagayan ng buhay sa hinaharap.
  169. 169. 163 Isabuhay Hayan at patapos na naman an gating aralin. Basahin mo ang maikling tula sa ibaba. Gawan mo ito ng aksyon at ipakita ang iyong ginawa sa kaklase. Sa susunod na maharap ka sa isang mahirap na sitwasyon o sa isang problema, alalahanin mo ang tulang ito. PAG-ASA Sa bawat pagsubok sa ating buhay, Pag-asa sa puso ay palaging taglay, Sa puso mo ito ay wag kalimutan, Lakas at tibay ng loob ay makakamtan. Ang bawat problema ay dapat harapin, Ng may pag-asa at tiwala sa Panginoon, Pangarap sa buhay ay iyong kakamtin, Dulot ng pag-asa na nasa puso natin.
  170. 170. 164 Subukin Basahing mabuti ang bawat pangungusap. Bilugan ang titik ng iyong sagot sa bawat tanong. 1. Mayroong nalalapit na palaro sa paaralan. Sino kaya sa tatlo ang gumagawa ng paraan upang mapabilang sa paligsahang ito? a. Tuwing matatapos ang klase ay sumasama pa sa mga kaibigan si Jezil upang maglaro at makipagkwentuhan. b. Tuwing matatapos ang klase ay umuuwi kaagad si Jamie upang mag-ensayo ng kanyang kakayahan. c. Tuwing matatapos ang klase ay maagang umuuwi si Marnie upang magpahinga at manuod ng paboritong telenobela. 2. Masipag mag-aral si Raymond. Lagi siyang gumagawa ng takdang-aralin at mga proyekto sa bawat aralin. Umaasa siyang makasama sa magkakaroon ng karangalan sa kanilang klase. Matupad kaya ang kanyang inaasahan? a. Oo, dahil gumagawa siya ng paraan upang matupad ang kanyang pangarap. b. Hindi, dahil walang halaga ang kanyang pagsusumikap.
  171. 171. 165 c. Maari, baka makilala siya ng kanyang guro sa kanyang ginagawa. 3. Nais ng pamilya Reyes na magkaroon ng sariling bahay na titirhan. Ano ang dapat nilang gawin upang matupad ang kanilang pangarap? a. Tumaya sa lotto at baka manalo, saka bibili ng bahay. b. Mangutang ng pera sa mga kakilala at bumili ng bahay. c. Magsipag sa pagtatrabaho at magtipid upang makaipon at makabili ng bahay. 4. Nagkaroon ng sunog ang isang pamayanan. Sino sa pamilyang ito ang may positibong pananaw sa buhay? a. Kinuha ng pamilya ni Mang Jose ang natira sa kanilang mga kagamitan at naghanap kaagad ng lugar na maaring pansamantalang matitirhan. b. Tulala si Mang Nicanor sa sinapit ng kanilang bahay pati ang kanyang mag- iina ay hindi matigil sa pag-iyak at panghihinayang. c. Lungkot at pagmumukmok lamang ang ginagawa ng pamilya ni Mang Sidro dahil hindi nila matanggap ang nangyari sa kanila.
  172. 172. 166 5. Ano ang katangian ng isang taong may pag- asa sa buhay? a. Malungkot, takot, at laging nagmumukmok. b. Magagalitin, palaaway at maraming kinaiinisan. c. Masayahin, matatag at may magandang pananaw sa hinaharap.

×